هم نشینی ادبیات و هنرهای سنتی در انتقال مفاهیم فرهنگی مطالعه موردی رشتی دوزی منقوش به شعر هاتف اصفهانی در دوره قاجار

هم نشینی ادبیات و هنرهای سنتی یکی از مهمترین حوزه های تحقیق در هنرهای ایرانی است. این رابطه نه تنها از حیث زیبایی شناسی، بلکه از دیدگاه انتقال مفاهیم فرهنگی هویتی و اجتماعی حائز اهمیت است. در دوره قاجار، هنرهای سنتی ایران علاوه بر کارکرد زیبایی شناختی به عنوان رسانه هایی فرهنگی در انتقال مفاهیم هویتی ادبی و سیاسی ایفای نقش کرده اند. رشتی دوزی به مثابه رسانه فرهنگی و یکی از فاخرترین رودوزی های بومی سنتی ایران بستری مناسب برای تجلی هم زمان نقش مایه های بصری و متون ادبی فراهم آورده است. بر این اساس مقاله حاضر از نوع بنیادی و کیفی با رویکرد توصیفی تحلیلی و با تکیه بر گردآوری داده ها به صورت کتابخانه ای و اسناد تاریخی بر یک نمونه رشتی دوزی نفیس منقوش به شعر فارسی در دوره قاجار تمرکز دارد تا نشان دهد چگونه متن شعر با ساختار بصری هنر سنتی رشتی دوزی در هم آمیخته شده و پیام های فرهنگی را انتقال می دهد. سوال اصلی این پژوهش این است چگونه هم نشینی ادبیات و هنر سنتی در رشتی دوزی منقوش به شعر فارسی موجب انتقال مفاهیم فرهنگی ایرانی در دوره قاجار می شود؟ یافته ها نشان می دهند که رشتی دوزی با بهره گیری از شعر و طرح و نقش سنتی پیام های فرهنگی شامل هویت، زیبایی شناسی ایرانی و نگاه جهان بینی خاص را منتقل می کند که آثار هنری را به رسانه های فرهنگی تبدیل می نماید.

کلیدواژه ها:

رشتی دوزی ، هنر سنتی ایران ، ادبیات پارسی ، مفاهیم فرهنگی ، دوره قاجار