بررسی تاثیر ریسک های مدیریتی مالی و فنی بر موفقیت های قراردادهای (B.O.T) در پروژه های راهسازی ایران

قراردادهای ساخت، بهره برداری و انتقال (B.O.T) به عنوان یکی از روش های نوین تامین مالی پروژه های زیربنایی، نقش کلیدی در توسعه اقتصادی کشورهای در حال توسعه ایفا می کنند. این قراردادها با بهره گیری از منابع مالی و مدیریتی بخش خصوصی اجرای پروژه های راهسازی را بدون فشار بر بودجه عمومی تسهیل می کنند. با این حال در ایران چالش هایی مانند نوسانات ارزی، ابهامات حقوقی و ضعف مدیریت ریسک بهره وری این پروژه ها را کاهش می دهد. هدف این پژوهش شناسایی نقاط قوت و ضعف قراردادهای B.O.T در پروژه های راهسازی ایران و ارائه راهکارهایی برای افزایش کارایی آنهاست. روش تحقیق توصیفی-پیمایشی است و با استفاده از پرسشنامه بر روی ۴۸ نفر از مهندسان مشاور، پیمانکاران و سرمایه گذاران انجام شد. داده ها با نرم افزار SPSS و آزمون رگرسیون تحلیل گردیدند. نتایج نشان داد که ریسک های مدیریتی (B=۳۷۹۵ و R۲=۰/۵۶۹)، مالی (B=-۳/۱۹۵ و R۲=۰/۲۳) و فنی (B=-۴/۳۲۴ و R۲=۰/۵۳) تاثیر مثبت و معناداری بر موفقیت B.O.T دارند (P>۰/۰۵). ریسک فنی بیشترین تاثیر را دارد. این پژوهش بر ضرورت چارچوب قانونی شفاف، مدیریت ریسک یکپارچه و حمایت دولتی تاکید دارد. پیشنهادها شامل ایجاد نهاد ناظر مستقل و استفاده از تجربیات جهانی است.

کلیدواژه ها:

قراردادهای B.O.T ، راهسازی ، ریسک مدیریتی ، ریسک مالی ، ریسک فنی