استراتژی های ارتباط موثر معلم با دانش آموزان دارای اختلالات رفتاری ADHD و نافرمانی مقابله ای

ارتباط موثر میان معلم و دانش آموز یکی از مهم ترین عوامل در موفقیت فرایند یاددهی–یادگیری محسوب می شود، به ویژه زمانی که دانش آموزان با اختلالات رفتاری مانند اختلال نقص توجه/بیش فعالی (ADHD) و اختلال نافرمانی مقابله ای (ODD) مواجه باشند. این دانش آموزان معمولا با مشکلاتی نظیر بی توجهی، تکانشگری، ناتوانی در پیروی از قوانین کلاس و رفتارهای مخالفت جویانه مواجه هستند که می تواند روند آموزشی کلاس را با چالش های جدی روبه رو کند. در چنین شرایطی، نوع تعامل و شیوه های ارتباطی معلم با دانش آموزان نقش تعیین کننده ای در مدیریت رفتار، افزایش انگیزش تحصیلی و بهبود روابط اجتماعی آنان دارد. پژوهش های مختلف نشان داده اند که استفاده از استراتژی های ارتباطی مناسب مانند تقویت مثبت، گوش دادن فعال، ایجاد فضای حمایتی، تنظیم انتظارات رفتاری و استفاده از بازخورد سازنده می تواند به کاهش رفتارهای مسئله ساز و افزایش مشارکت دانش آموزان دارای اختلالات رفتاری در فعالیت های آموزشی کمک کند. هدف این پژوهش بررسی استراتژی های ارتباط موثر معلم با دانش آموزان دارای اختلالات رفتاری (ADHD و نافرمانی مقابله ای) در محیط های آموزشی است. این پژوهش با استفاده از روش توصیفی–تحلیلی و بر اساس بررسی منابع علمی، مقالات پژوهشی و مطالعات پیشین در حوزه روان شناسی تربیتی و آموزش ویژه انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که راهبردهایی همچون ایجاد روابط عاطفی مثبت، استفاده از دستورالعمل های روشن و کوتاه، تقویت رفتارهای مطلوب، مدیریت کلاس مبتنی بر تعامل مثبت و همکاری با والدین از مهم ترین عوامل در برقراری ارتباط موثر با این دانش آموزان محسوب می شوند. همچنین نتایج نشان می دهد که آموزش مهارت های ارتباطی به معلمان می تواند به بهبود مدیریت کلاس و کاهش رفتارهای ناسازگار دانش آموزان کمک کند. در مجموع، نتایج این پژوهش بر اهمیت توسعه مهارت های ارتباطی معلمان و استفاده از رویکردهای حمایتی در تعامل با دانش آموزان دارای اختلالات رفتاری تاکید دارد و نشان می دهد که ارتباط موثر معلم می تواند نقش مهمی در بهبود عملکرد تحصیلی و سازگاری اجتماعی این دانش آموزان ایفا کند.

کلیدواژه ها:

ارتباط معلم و دانش آموز ، اختلال نقص توجه/بیش فعالی ، نافرمانی مقابله ای ، مدیریت رفتار