تاثیر سبک های فرزندپروری کمال گرا بر بروز اضطراب عملکرد و ترس از شکست در دانش آموزان با استعداد بالا

دانش آموزان با استعداد بالا به دلیل ظرفیت های شناختی برتر، اغلب انتظارات بالایی از خود دارند. با این حال، این استعداد لزوما تضمین کننده سلامت روان نیست. پژوهش ها نشان می دهند که این دانش آموزان در معرض خطر بالایی برای ابتلا به اضطراب عملکرد و ترس از شکست هستند. یکی از عوامل موثر در شکل گیری این باورها و هیجانات منفی، سبک فرزندپروری والدین است. فرض بر این است که والدینی که خود دارای ویژگی های کمال گرایی هستند و انتظارات غیرقابل انعطافی از فرزندان خود دارند، با ایجاد فشار روانی، زمینه را برای بروز اضطراب و ترس از شکست در فرزندان با استعداد خود فراهم می کنند. هدف این پژوهش، بررسی رابطه و میزان تاثیر سبک های فرزندپروری کمال گرا بر اضطراب عملکرد و ترس از شکست در دانش آموزان با استعداد پایه چهارم تا ششم ابتدایی شهر بهمنمیر است.این پژوهش از نظر هدف، کاربردی و از نظر ماهیت، توصیفی-همبستگی است. جامعه آماری پژوهش شامل تمامی دانش آموزان با استعداد پایه چهارم تا ششم ابتدایی شهر بهمنمیر در سال تحصیلی ۱۴۰۲-۱۴۰۳ بود که با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی طبقه ای، تعداد ۱۲۰ نفر (۶۰ پسر و ۶۰ دختر) به عنوان نمونه انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه سبک های فرزندپروری کمال گرا (فرم والدین)، مقیاس اضطراب عملکرد در کودکان و مقیاس ترس از شکست در کودکان بود. داده های حاصل با استفاده از نرم افزار آماری SPSS (نسخه ۲۶) و در دو سطح آمار توصیفی (میانگین و انحراف معیار) و آمار استنباطی (ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه) تحلیل شدند.نتایج نشان داد که بین سبک فرزندپروری کمال گرا (شامل مولفه های انتظارات غیرمنطقی و انتقاد شدید) با اضطراب عملکرد دانش آموزان با استعداد رابطه مثبت و معناداری وجود دارد (۰.۰۵ > P و r=۰.۴۵)به این معنا که هرچه والدین کمال گراتر باشند، میزان اضطراب عملکرد فرزندانشان بیشتر است. همچنین، نتایج تحلیل رگرسیون نشان داد که سبک فرزندپروری کمال گرا قادر است ۳۸ درصد از واریانس ترس از شکست را در دانش آموزان با استعداد پیش بینی کند.

کلیدواژه ها:

سبک های فرزندپروری کمال گرا ، اضطراب عملکرد ، ترس از شکست ، دانش آموزان با استعداد بالا.