روایت قدرت در سروده های شاعران سمبولیسم اجتماعی

سمبولیسم اجتماعی یکی از مکاتب مهم ادبی است که در قرن ۱۹ شکل گرفت و توانست تا حد امکان به تاویل واقعیت های سیاسی و اجتماعی از طریق نمادها و نشانه های شخصی بپردازد و تعهد، مسائل سیاسی و رسالت اجتماعی را بر هر چیز دیگری در آثار خود ترجیح دهد. در قرن بیستم، پس از تغییرات ساختارهای فکری و فرمی شعر توسط نیما، سمبولیسم اجتماعی در بستر شعر معاصر به عنوان جولانگاه مسائل و آلام ملت قابلیت بروز یافت. حال، اگر بتوان این بستر را با مفهوم «قدرت» بر مبنای نظریه میشل فوکو گره زد، این سوال جدی مطرح می شود که شاعران سمبولیسم اجتماعی، چگونه مفهوم و اندیشه قدرت را در مقابل ظلم و خفقان جامعه برای ملت تبیین و ترسیم می کنند؟ در پژوهش حاضر، با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی، گزیده ای از اشعار شاعران سمبولیسم اجتماعی با تکیه بر اشعار نیما و شاملو استخراج و با در نظر گرفتن مفهوم قدرت فوکویی نشان داده می شود که این شاعران، در مقابل ظلم و زور و استبداد جامعه، کسب آگاهی و اندیشه های نو از یک طرف، و قیام و مقاومت از طرفی دیگر را به عنوان ابزار و تکنیک هایی برای نشان دادن خودشان به عنوان سوژه و منبع قدرت معرفی می کنند تا بتوانند در راستای کسب آزادی و رهایی در مقابل سلطه نظام حاکم قدم بردارند.

کلیدواژه ها:

مکتب های ادبی ، سمبولیسم اجتماعی ، میشل فوکو ، قدرت ، آگاهی