رابطه بین تنهایی و رفتار های خود آسیب رسانی با نقش میانجی حمایت اجتماعی ادراک شده در دانشجویان

دوران دانشجویی با تغییرات گسترده هویتی، هیجانی و اجتماعی همراه است و احساس تنهایی یکی از رنج آورترین تجارب روان شناختی در این دوره محسوب می شود که می تواند زمینه ساز رفتارهای خودآسیب رسان گردد. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش میانجی حمایت اجتماعی ادراک شده در رابطه بین احساس تنهایی و رفتارهای خودآسیب رسان در دانشجویان انجام شد. این پژوهش توصیفی-همبستگی و با رویکرد مدل یابی معادلات ساختاری (تحلیل مسیر) انجام شد. جامعه آماری شامل کلیه دانشجویان موسسه آموزش عالی سناباد گلبهار در نیم سال اول تحصیلی ۱۴۰۵-۱۴۰۴ بود (تعداد = ۱۴۰۰ نفر). از میان ۳۰۰ دانشجوی شرکت کننده، ۲۹۰ نفر پس از حذف داده های ناقص وارد تحلیل شدند. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه احساس تنهایی (دی توماسو، برانن و بست، ۲۰۰۴)، مقیاس حمایت اجتماعی ادراک شده (شربورن و استوارت، ۱۹۹۱) و پرسشنامه آسیب به خود (سانسون و همکاران، ۱۹۹۸) بود. داده ها با استفاده از ضریب همبستگی پیرسون، تحلیل مسیر و روش بوت استرپ تحلیل شدند. نشان داد احساس تنهایی با حمایت اجتماعی ادراک شده (۰.۵۳- = r) و رفتارهای خودآسیب رسان (۰.۴۲ = r) همبستگی معنادار دارد. همچنین بین حمایت اجتماعی ادراک شده و رفتارهای خودآسیب رسان رابطه منفی و معنادار وجود داشت (۰.۳۶- = r). مدل تحلیل مسیر از برازش مطلوبی برخوردار بود (۰.۰۶ = RMSEA، ۰.۹۷ = CFI). اثر مستقیم احساس تنهایی بر رفتارهای خودآسیب رسان (۰.۳۲ = β) و اثر غیرمستقیم آن از طریق حمایت اجتماعی ادراک شده (۰.۱۳ = β) هر دو در سطح ۰.۰۱ > P معنادار بودند. نسبت میانجی گری حمایت اجتماعی ۲۸.۹ درصد برآورد شد و مدل نهایی ۳۴ درصد از واریانس رفتارهای خودآسیب رسان را تبیین کرد. حمایت اجتماعی ادراک شده نقش میانجی گری جزئی اما معناداری در رابطه بین احساس تنهایی و رفتارهای خودآسیب رسان دانشجویان ایفا می کند. این یافته بر ضرورت غربالگری منظم دانشجویان در معرض خطر، طراحی مداخلات روان شناختی با هدف تقویت شبکه های حمایتی و کاهش احساس تنهایی، و ایجاد نظام های حمایتی ساختاریافته در مراکز مشاوره دانشجویی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

احساس تنهایی ، حمایت اجتماعی ادراک شده ، رفتارهای خودآسیب رسان ، دانشجویان