نقش شهرداری قائم شهر در ارزیابی و مدیریت سیستم های ذخیره سازی آب باران برای کاهش خطر سیلاب شهری

افزایش بارش های شدید و تغییرات اقلیمی باعث افزایش ریسک سیلاب های شهری در شهرهای متوسط ایران، به ویژه قائم شهر، شده است. مدیریت آب باران شهری (Urban Rainwater Management) و سیستم های ذخیره سازی به عنوان ابزارهای موثر در کاهش اثرات سیلاب مطرح هستند. هدف این پژوهش ارزیابی وضعیت سیستم های موجود ذخیره سازی و مدیریت آب باران در قائم شهر و ارائه سناریوهای بهینه برای کاهش حجم رواناب و اوج جریان سیلاب است. در این مطالعه، داده های بارش ۱۰ سال گذشته قائم شهر از ایستگاه های هواشناسی و داده های کاربری زمین شهری جمع آوری و تحلیل شد. مدل هیدرولوژیک SWMM برای شبیه سازی جریان های سطحی و سناریوهای مختلف ذخیره سازی و زیرساخت های سبز به کار گرفته شد. شاخص های کاهش اوج جریان، حجم رواناب، زمان تمرکز و نسبت هزینه-فایده ارزیابی شدند. نتایج نشان داد که پیاده سازی سیستم های ذخیره سازی پراکنده (مثل مخازن زیرزمینی و مخازن روی پشت بام ها) همراه با زیرساخت های سبز می تواند به طور متوسط ۳۰ تا ۴۵ درصد از اوج جریان سیلاب در رویدادهای ۲۵ ساله کاهش دهد. علاوه بر این، تحلیل حساسیت نشان داد که کاربری زمین و ظرفیت مخازن بیشترین تاثیر را بر کاهش اوج جریان دارند. یافته ها اهمیت ارتقای زیرساخت های مدیریت آب باران شهری و سیاست گذاری مبتنی بر کاهش خطر سیلاب در قائم شهر را تاکید می کند.

کلیدواژه ها:

سیلاب شهری ، مدیریت آب باران ، ذخیره سازی ، زیرساخت سبز ، شهرداری قائم شهر