پتانسیل اسپیرولینا در تولید پوششهای خوراکی عملکردی از منابع طبیعی تا کاربردهای صنعتی

افزایش مصرف بسته بندی های پلاستیکی غیر قابل تجزیه نگرانی های فراوانی در زمینه آلودگی محیط زیست ایجاد کرده است و همین امر ضرورت یافتن جایگزین های پایدار را برجسته می سازد. یکی از رویکردهای نوین، استفاده از بسته بندی های زیست تخریب پذیر و فعال مبتنی بر منابع طبیعی است که علاوه بر کاهش ضایعات پلاستیکی قابلیت ارتقای ایمنی و ماندگاری مواد غذایی را دارند. در این میان ریز جلبک اسپیرولینا (Arthrospira platensis) به دلیل دارا بودن مقادیر قابل توجهی، پروتئین، پلی ساکارید، رنگدانه های زیست فعال به ویژه فایکوسیانین و ترکیبات آنتی اکسیدانی و ضدمیکروبی به عنوان ماده ای ارزشمند در توسعه فیلم ها و پوشش های خوراکی مطرح است. در پژوهش حاضر فیلم های زیست تخریب پذیر حاوی پودر و عصاره اسپیرولینا تهیه و در بسته بندی محصولات غذایی فسادپذیر نظیر فیله ماهی قزل آلا، ماهی ماکرل و پنیر سنتی مورد استفاده قرار گرفتند. ارزیابی های فیزیکوشیمیایی شامل، رنگ، pH، محتوای ترکیبات فنلی و فعالیت آنتی اکسیدانی به همراه آزمون های میکروبی طی دوره نگهداری انجام شد. نتایج نشان داد افزودن اسپیرولینا موجب بهبود ویژگی های مکانیکی و عملکردی فیلم ها، افزایش خاصیت آنتی اکسیدانی، مهار رشد میکروارگانیسم های فسادزا و کاهش تغییرات نامطلوب رنگ و pH گردید. در نتیجه استفاده از این فیلم ها و پوشش ها توانست زمان ماندگاری محصولات غذایی را به طور معناداری افزایش دهد. یافته های این پژوهش نشان می دهد که کاربرد اسپیرولینا در ساخت فیلم ها و پوشش های خوراکی می تواند راهکاری نوین و پایدار برای جایگزینی پلاستیک های سنتی باشد. این بسته بندی ها ضمن برخورداری از خواص ضدمیکروبی و آنتی اکسیدانی قادرند کیفیت و ایمنی مواد غذایی را بهبود بخشند و همزمان اثرات منفی زیست محیطی ناشی از مصرف پلاستیک را کاهش دهند. با وجود مزایای چشمگیر، چالش هایی همچون هزینه تولید و نیاز به بهبود فناوری ساخت همچنان باقی است که در تحقیقات آینده باید مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

اسپیرولینا ، فیلم خوراکی ، بسته بندی زیست تخریب پذیر ، آنتی اکسیدان ، ضدمیکروبی