بررسی تعارض ها و تعامل های عدالت کیفری با استانداردهای دادرسی منصفانه در اسناد بین المللی حقوق بشر

عدالت کیفری و استانداردهای دادرسی منصفانه در اسناد بین المللی حقوق بشر مانند اعلامیه جهانی حقوق بشر و میثاق حقوق مدنی و سیاسی در تعارض و تعاملی پویا قرار دارند؛ عدالت کیفری بر حفظ نظم عمومی و کارآمدی واکنش به جرم تمرکز دارد در حالی که حقوق بشر بر کرامت، فردی، استقلال قضایی و تضمین های دفاعی تاکید می ورزد. این مقاله با واکاوی مبانی نظری حوزه های کلیدی تعارض (مانند بازداشت موقت، اعترافات و دادرسی های ویژه و جلوه های هم افزایی از جمله مشروعیت بخشی و حمایت از بزه دیده)، چالش های اجرایی نظیر کمبود منابع و رویکردهای امنیت محور را بررسی می کند. نتایج نشان می دهد که همسویی این دو حوزه از طریق اصلاح قوانین آیین دادرسی، آموزش کنش گران قضایی و تقویت نظارت داخلی بین المللی نه تنها تعارض ها را کاهش می دهد بلکه مشروعیت و اثربخشی نظام کیفری را افزایش می بخشد پیشنهاد می شود نظام های ملی به ویژه ایران با الهام از رویه نهادهای بین المللی استانداردهای دادرسی منصفانه را عملیاتی سازند تا عدالت کیفری به الگویی بشردوستانه و پایدار تبدیل شود.

کلیدواژه ها:

عدالت کیفری ، دادرسی منصفانه ، حقوق بشر ، بین الملل ، اسناد بین المللی حقوق بشر