نقش پیچیدگی صورتهای مالی در محدودیتهای تامین مالی بانکی شرکتهای بازار سرمایه ایران

تامین مالی بانکی یکی از مهمترین منابع تامین نقدینگی شرکتها در بازار سرمایه ایران محسوب میشود و کیفیت اطلاعات مالی میتواند نقش تعیین کننده ای در فرآیند اعتبار سنجی بانکها ایفا کند. در سالهای اخیر افزایش حجم و پیچیدگی افشاهای مالی قابلیت فهم صورتهای مالی را برای استفاده کنندگان برون سازمانی کاهش داده و این موضوع ممکن است به تشدید محدودیتهای تامین مالی منجر شود. هدف این پژوهش بررسی نقش پیچیدگی صورتهای مالی در محدودیتهای تامین مالی بانکی شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه ایران است. بدین منظور، نمونه ای شامل ۲۳۶ شرکت پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران طی دوره زمانی ۱۳۹۲ تا ۱۴۰۱ با استفاده از روش حذف غربالگری انتخاب شد. پیچیدگی صورتهای مالی از دو بعد پیچیدگی متنی شاخص (فوگ) و پیچیدگی حجمی (لگاریتم طبیعی تعداد صفحات صورتهای مالی) اندازه گیری گردید. محدودیت تامین مالی بانکی نیز بر اساس نسبت تسهیلات بانکی دریافتی به کل داراییها سنجیده شد. برای آزمون فرضیههای پژوهش از مدل رگرسیون چندمتغیره مبتنی بر داده های ترکیبی و روش حداقل مربعات تعمیم یافته استفاده شد. نتایج پژوهش نشان میدهد پیچیدگی متنی صورتهای مالی تاثیر منفی و معناداری بر دسترسی شرکتها به تامین مالی بانکی دارد؛ به گونه ای که افزایش دشواری درک گزارشهای مالی، محدودیتهای تامین مالی بانکی را تشدید میکند. در مقابل، پیچیدگی اندازه گیری شده بر اساس حجم افشا اثر معناداری بر محدودیتهای تامین مالی بانکی نشان نمیدهد. یافتههای پژوهش حاکی از آن است که کیفیت زبانی و قابلیت فهم افشا اطلاعات مالی بیش از حجم در تصمیم گیری بانکها اهمیت دارد. نتایج این مطالعه میتواند برای مدیران شرکتها، بانکها و نهادهای ناظر در جهت بهبود شفافیت گزارشگری مالی و کاهش محدودیتهای تامین مالی بانکی مفید واقع شود.

کلیدواژه ها:

پیچیدگی صورتهای مالی ، محدودیتهای تامین مالی بانکی ، خوانایی گزارشگری مالی ، بازار سرمایه ایران