ارزیابی و مقایسه الگوریتم های مختلف داده کاوی جهت تهیه نقشه خطر فرسایش آبکندی در حوضه آبخیز میان آب شوشتر

فرسایش آبکندی در واقع تشکیل و گسترش کانال های فرسایشی در خاک در نتیجه جریان متمرکز آب است. به طورکلی وقتی آبراهه های فرسایش یافته موجود در سطح زمین به اندازه ای بزرگ باشند که نتوان آن ها را به وسیله عملیات کشت وزرع معمولی تسطیح کرد آبکند نامیده می شوند. هدف این پژوهش مقایسه مدل های CART و SVM جهت شناسایی مناطق پرخطر فرسایش آبکندی و همچنین تعیین مهم ترین پارامترهای تاثیرگذار در وقوع فرسایش آبکندی در حوضه میان آب شوشتر در استان خوزستان است. ابتدا موقعیت آبکند های موجود با استفاده از تصاویر ماهواره ای، نرم افزار گوگل ارث و سیستم تعیین موقعیت جهانی (GPS)  ثبت شدند. سپس شاخص های مستقل تاثیرگذار در فرسایش آبکندی تهیه و پس از تخصیص مقادیر مربوط به شاخص های مستقل، مدل سازی جهت پهنه بندی یا پیش بینی مناطق مستعد فرسایش آبکندی در محیط نرم افزار R انجام شد. در مجموع ۳۰۰۰ داده مربوط به فرسایش آبکندی جمع آوری شدند که ۷۰ درصد برای آموزش و ۳۰ درصد جهت آزمون مدل ها به کار گرفته شدند. طبق نتایج مدل SVM  با ثبت مقدار ۸۴۶/۰ برای شاخص R۲  از دقت بالاتری نسبت به مدل CART برخوردار بوده است. همچنین بر اساس نقشه­های پهنه بندی، طبقه با خطر خیلی کم، بیشترین مساحت حوضه  (حدود ۵۹ درصد) را به خود اختصاص داده و بعد از آن کلاس های خطر کم، خطر متوسط، خطر زیاد و خطر خیلی زیاد به ترتیب ۲۷/۱۲، ۲۹/۱۰، ۲۳/۹ و ۴۹/۸ درصد  مساحت حوضه را در برگرفته­اند. طبق نتایج، شاخص های کاربری اراضی، پوشش گیاهی و بافت خاک بیشترین نقش را در وقوع و گسترش فرسایش آبکندی داشته اند.

کلیدواژه ها:

حوضه میان آب ، فرسایش آبکندی ، نرم افزار R ، Cart ، SVM