اثربخشی پروتکل درمانی اریک برن ( تحلیل رفتار متقابل) بر بهزیستی روانشناختی، عاطفه مثبت و منفی، نگرانی از تصویر بدن و افکار خودکشی گرایانه در پسران نوجوان مبتلا به بدریخت انگاری بدن

هدف این پژوهش، بررسی اثربخشی پروتکل درمانی اریک برن بر بهزیستی روانشناختی، عاطفه مثبت و منفی، نگرانی از تصویر بدن و افکار خودکشی گرایانه در پسران نوجوان مبتلا به بدریخت انگاری بدن بود. این مطالعه نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون با گروه کنترل اجرا شد. جامعه آماری شامل کلیه پسران نوجوان مبتلا به بدریخت انگاری بدن در شهر تهران (منطقه ۳ اموزش و پرورش تهران: کلینیک پیوند) در سال ۱۴۰۳ بود. نمونه ای به حجم ۳۰ نفر (۱۵ نفر گروه آزمایش و ۱۵ نفر گروه کنترل) با روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شد. ابزارهای پژوهش شامل پرسشنامه بهزیستی روانشناختی ریف (۱۹۸۹)، پرسشنامه عاطفه مثبت و منفی واتسون و کلارک (۱۹۸۸)، پرسشنامه نگرانی از تصویر بدن لیتال (۲۰۰۸) و مقیاس افکار خودکشی بک (۱۹۷۹) بود. گروه آزمایش طی ۱۰ جلسه ۹۰ دقیقه ای تحت درمان تحلیل رفتار متقابل بر پایه پروتکل اریک برن قرار گرفت. نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) نشان داد که پروتکل درمانی اریک برن موجب افزایش معنادار بهزیستی روانشناختی (F=۱۲.۴۵, p<۰.۰۰۱)، افزایش عاطفه مثبت (F=۱۰.۳۲, p<۰.۰۱)، کاهش عاطفه منفی (F=۹.۱۸, p<۰.۰۱)، کاهش نگرانی از تصویر بدن (F=۱۴.۵۵, p<۰.۰۰۱) و کاهش افکار خودکشی گرایانه (F=۱۱.۷۸, p<۰.۰۰۱) در گروه آزمایش در مقایسه با گروه کنترل شد. اثر اندازه (Eta squared) برای تمامی متغیرها بالاتر از ۰.۳۵ گزارش شد که نشان دهنده اثر قوی درمان است. یافته ها حاکی از آن است که مداخلات تحلیل رفتار متقابل می توانند به عنوان یک رویکرد کارآمد برای بهبود شاخص های سلامت روانی و کاهش ریسک آسیب های روانی در نوجوانان مبتلا به اختلالات تصویر بدن مورد استفاده قرار گیرند.

کلیدواژه ها:

تحلیل رفتار متقابل ، بدریخت انگاری بدن ، بهزیستی روانشناختی ، عاطفه مثبت ، عاطفه منفی ، افکار خودکشی گرایانه