عوامل مرتبط با عدم دریافت مراقبت های بهداشتی در سالمندان تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر

مقدمه : با توجه به افزایش جمعیت سالمندان و پیامدهای منفی ناشی از عدم دریافت مراقبت های بهداشتی مناسب، این مطالعه با هدف شناسایی عوامل مرتبط با عدم دریافت خدمات بهداشتی در سالمندان تحت پوشش دانشگاه علوم پزشکی ایرانشهر انجام شد. روش کار: در این مطالعه مقطعی، با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی، داده های ۲۱۶۸ سالمند جمع آوری گردید. ابزار گردآوری داده ها پرسشنامه ای محقق ساخته بود که از نظر روایی و پایایی تایید شده است. یافته ها: یافته ها نشان داد که ۷۶/۶۱% سالمندان در مناطق روستایی و ۲۳/۳۹% در مناطق شهری ساکن بودند. همچنین، ۹۰/۵۴ % سالمندان بی سواد بودند. وابستگی اقتصادی به فرزندان و نزدیکان در ۴۲/۷۶% سالمندان گزارش شد. از بین عوامل موثر بر عدم دریافت مراقبت ها، «عدم انجام آزمایشات خطرسنجی» بالاترین میانگین امتیاز ۲۶/۷۴±۶۴/۵۱را داشت، در حالی که «عدم اعتماد به پرسنل بهداشتی» کمترین امتیاز (۱۴/۹۱±۳۱/۵۱) را به خود اختصاص داد. شهرستان دلگان بیشترین مشکلات را در انجام آزمایشات غربالگری (۳۳/۶۱±۶۶/۸۳) و شهرستان سرباز کمترین اعتماد به پرسنل بهداشتی را داشت (۲۸/۶۰±۴۱/۷۱). همچنین، ارتباط معنی داری بین وضعیت اقتصادی سالمندان و عدم مراجعه جهت دریافت خدمات مراقبتی مشاهده شد (P-value < ۰.۰۵). شهرستان راسک در تمامی حوزه ها کمترین مشکلات را داشت (۱/۷۸±۲۱/۹۸)، در حالی که شهرستان های مهرستان (۵/۹۱±۴۹/۸۱) و دلگان (۱۵/۸۸±۴۹/۳۲) بالاترین مشکلات را گزارش کردند. نتیجه گیری : عواملی نظیر عدم دسترسی به آزمایشات خطرسنجی، شرایط فیزیکی نامناسب مراکز بهداشتی و موانع اقتصادی، از مهم ترین عوامل عدم استفاده سالمندان از خدمات بهداشتی محسوب می شوند. از این رو، پیشنهاد می شود سیاستگذاران با تدوین و اجرای راهکارهای جامع شامل بهبود آگاهی از طریق دوره های آموزشی، تقویت زیرساخت های فیزیکی مراکز بهداشتی، ایجاد سیستم های حمایتی اقتصادی و ارتقای سطح اعتماد به پرسنل بهداشتی، به بهبود دسترسی سالمندان به خدمات بهداشتی توجه ویژه نمایند.

کلیدواژه ها:

Keywords: Lack of healthcare services ، elderly ، Iranshahr ، عدم دریافت مراقبت های بهداشتی ، سالمندان ، ایرانشهر