ارزیابی و تحلیل توزیع فضایی خدمات بهداشتی و درمانی در سطح شهرستانهای استان قزوین

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 10

فایل این مقاله در 19 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JTCP-17-1_009

تاریخ نمایه سازی: 22 فروردین 1405

چکیده مقاله:

از آنجا که خدمات و امکانات درمانی نیاز ضروری جامعه برای رسیدن به سطح بالای سلامت است توزیع نابرابر آن در سطح شهر یا شهرستان منجر به عقبماندگی درمانی، تهدید بهداشت و سلامت جامعه، و همچنین فوت تعدادی زیادی از شهروندان میشود. بنابراین دسترسی و توزیع عادلانه این خدمات دارای اهمیت است. پژوهش حاضر به بررسی توزیع خدمات بهداشتی و درمانی در سطح شهرستانهای استان قزوین و علتیابی تفاوت آنها میپردازد. تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر ماهیت و روش توصیفی و تحلیلی است. اطلاعات مورد نیاز از طریق مطالعات کتابخانهای (کتب، مقالات، اینترنت، و...) و اسنادی (سالنامه آماری استان قزوین ۱۳۹۸) گردآوری شده است. تجزیه و تحلیل اطلاعات از طریق مدلهای تصمیمگیری آنتروپی شانون و MABAC (ماباک) جهت وزندهی به شاخصها و رتبهبندی شهرستانهای استان قزوین انجام شد و همچنین برای نمایش نتایج مدل ماباک از نمودار عنکبوتی و نقشههای توزیع فضایی (هات اسپات، کریجینگ، تحلیل خوشهای) استفاده شد و در ادامه علت تفاوت بین شهرستانهای استان قزوین در زمینه خدمات بهداشتی و درمانی بیان شد. نتایج حاصل از مدل تصمیمگیری ماباک حاکی از آن است که از نظر خدمات بهداشتی و درمانی شهرستان قزوین با مقدار ۹۲/۳- در رتبه اول، آبیک با ۰۷/۴- در رتبه دوم، تاکستان با ۰۸/۴- در رتبه سوم، بوئین زهرا با ۱۰/۴- در رتبه چهارم، آوج با مقدار ۱۱/۴- در رتبه پنجم، و نهایتا شهرستان البرز با مقدار ۱۶/۴- در رتبه آخر قرار گرفته است؛ یعنی شهرستان قزوین دارای بهترین وضعیت و البرز دارای بدترین وضعیت است. نتایج تحلیل خوشهای حاکی از آن است که شهرستانهای استان قزوین از نظر برخورداری از خدمات بهداشتی و درمانی با شاخص موران ۵۳۹/-، اسکولار ۱۶۶/۱-، و ارزش ۲۴۳/- در وضعیت تصادفی است که این خدمات به صورت تصادفی و غیر خوشهای در سطح شهرستانهای استان قزوین توزیع شدهاند. در زمینه علت تفاوت بین شهرستانهای استان قزوین میتوان به مهاجرت و افزایش جمعیت  کمبود زیرساختها، فرسودگی زیرساختها کمبود نیروی متخصص و کمبود بودجه و اعتبارات اشاره کرد. بنابراین نیاز به نگاه مسئولان و برنامهریزیهای اقتصادی و زیرساختی جهت بهبود اوضاع این شهرستانها احساس می شود. زیرا بیتوجهی به تهدید سلامت مردم میانجامد.

نویسندگان

حمیدرضا رخشانی نسب

گروه جغرافیای انسانی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

مجتبی سلیمانی دامنه

گروه جغرافیای انسانی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

معصومه کاخا

گروه جغرافیای انسانی، دانشکده جغرافیا و برنامه ریزی محیطی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • انجمالشعاع، مینا؛ سیدین، سید حسام؛ موسوی، سید میثم و عباسی، ...
  • سالم، علی اصغر؛ جهانگرد، اسفندیار و جباری، لیلا (۱۴۰۰). عوامل ...
  • https://www.sid.ir/paper/۵۶۴۰۹/faشهرداری قزوین (۱۴۰۳). آمار و اطلاعات. https://www.qazvin.irشهرکی، مهدی (۱۴۰۰). برآورد ...
  • مرکز بهداشت استان قزوین (۱۴۰۱) ...
  • معاونت بهداشت و درمان استان قزوین (۱۴۰۴) ...
  • منتظری، سارا؛ جرجرزاده، علی رضا و بصیرت، مهدی (۱۳۹۸). تاثیر ...
  • Aminizadeh, S., Heidari, A., Dehghan, M., Toumaj, S., Rezaei, M., ...
  • Alami, A. (۲۰۱۱). A look at justice in health from ...
  • Chen, B. & Jin, F. (۲۰۲۲). Spatial distribution, regional differences, ...
  • Daniere, A. G. & Takahashi, L. M. (۱۹۹۹). Environmental behavior ...
  • Deputy of Health and Treatment of Qazvin Province (۲۰۲۵) ...
  • Eliaspour, B., Eliaspour, D., & Hajazi, A. (۲۰۰۶). The level ...
  • Fonta, L. C. (۲۰۲۰). Assessing health inequality among the elderly ...
  • Gol-Alizadeh, E. & Musazadeh, M. (۲۰۱۳). The effect of the ...
  • Tahari-Mehrjardi, M. H., Babaei-Meybodi, H., & Moravati Sharif-Abadi, A. (۲۰۱۲). ...
  • Wang, X., Yang, H., Duan, Z., & Pan, J. (۲۰۱۸). ...
  • Wood, S. M., Alston, L., Beks, H., Mc Namara, K., ...
  • Yearbook of Iran Statistics Center (۲۰۱۹). (in Persian)Yazdi-Faizabadi, V., Mehr-al-Hosani, ...
  • نمایش کامل مراجع