الگوی سه گانه اخلاق محور در تعامل با غیرمسلمانان؛ از نظریه قرآنی تا قانون اساسی

تعیین چارچوبی معتبر برای تعامل جوامع اسلامی با غیرمسلمانان، هم از منظر دینی و هم از منظر حقوقی، در کانون توجه پژوهش های معاصر قرار دارد.این پژوهش با هدف تبیین مبانی اخلاقی- حقوقی این تعامل با غیرمسلمانان در منظومه فکری اسلام، به تحلیل تطبیقی آموزه های قرآن کریم و اصل چهاردهم قانون اساسی می پردازد. دستاورد نوآورانه تحقیق، ارائه الگوی سه گانه اخلاقمدار تعامل است که سیر تدریجی این رابطه را از مدارا به عنوان بنیان اخلاقی و تکلیف اولیه، به عدالت و وفای به عهد به عنوان تجسم حقوقی اخلاق و در نهایت، تنها در صورت نقض این اصول، به دفاع مشروع به مثابه واکنشی مشروط و عادلانه ترسیم می کند. یافته ها نشان می دهد محور مشترک قرآن و قانون اساسی، اولویت دادن به کنش اخلاقی مدارا و عدل در مواجهه با دیگری و مشروط کردن هرگونه مقابله به نقض عینی پیمان است. این الگو قابلیت تبدیل به چارچوبی برای سیاست گذاری داخلی و جهت دهی به دیپلماسی عمومی جمهوری اسلامی ایران را دارد.

کلیدواژه ها:

قرآن کریم ، اصل چهاردهم قانون اساسی ، اخلاق اسلامی ، مدارا ، عدالت ، دفاع مشروع ، غیرمسلمانان.