مقایسه استعاره های دانش آموزان دختر و پسر پایه های چهارم و هشتم درباره ریاضی

زمینه و هدف: پژوهش حاضر با هدف شناسایی و مقایسه برخی از باورهای ریاضی دانش آموزان پایه های چهارم و هشتم با استفاده از تحلیل استعاره ها انجام شد.روش: روش این پژوهش، توصیفی- پیمایشی بود و جامعه آماری آن، دانش آموزان پایه های چهارم و هشتم شهرکرد بود. نمونه ای شامل ۳۶۱ دانش آموز پایه چهارم و ۳۶۰ دانش آموز پایه هشتم به کمک نمونه گیری تصادفی-خوشه ای انتخاب شدند. از دانش آموزان خواسته شد تا با ذکر دلیل، استعاره ای درباره ریاضی مطرح نمایند. یافته ها: ابتدا با بررسی استعاره های دانش آموزان و دلایلی که ذکر کرده بودند، ۹ مقوله شناسایی شد که مقوله هایی مانند «لذت بخش»، «سودمند و کاربردی» و «آزاردهنده» نمونه هایی از آنها است. سپس، با بررسی دقیق تر، برخی از باورهایی که در استعاره ها نهفته شده بود، استخراج گردید. بعضی از دانش آموزان، باورهای مثبتی درباره ریاضی داشتند و آن را لذت بخش و شیرین توصیف کرده بودند، درحالی که عده ای، دیدگاه های منفی داشتند و آن را آشفته کننده و سخت می دانستند. تعدادی معتقد بودند، یادگیری ریاضی سودمند و ضروری است. برخی نیز بر این باور بودند که یادگیری ریاضی، استعداد ذاتی می خواهد اما تنها دانش آموزان پایه چهارم، کشف و خلق ریاضی را در انحصار نوابغ می دانستند. تعدادی از دانش آموزان پایه هشتم اعتقاد داشتند که حتی اگر از ریاضی لذت نمی برند، باید آن را یاد بگیرند و شماری نیز موفقیت در ریاضی را وابسته به حفظ بودن فرمول ها می دانستند. باورهای مثبت (مانند لذت بخش و آسان بودن) در میان دانش آموزان پایه چهارم و باورهای منفی (مانند دشوار و آزاردهنده بودن) در میان دانش آموزان پایه هشتم رواج بیشتری داشت. همچنین، مقوله های «آسان» و «متشکل از اجزا» تنها در پایه چهارم و مقوله «قانونمند» تنها در پایه هشتم ظاهر شدند. الگوهای جنسیتی حاکی از بیان باورهای مثبت تر توسط پسران و تاکید دختران بر جنبه های دشوار و اضطراب آور ریاضی بود.نتیجه گیری: به طور کلی، دانش آموزان پایه چهارم، ریاضی را لذت بخش تر توصیف کردند درحالی که دانش آموزان پایه هشتم به سودمند و دشوار بودن آن تاکید داشتند. با وجود تفاو ت هایی که بین استعاره های دانش آموزان دختر و پسر پایه های چهارم و هشتم مشاهده شد، نتایج آزمون آماری مجذورخی نشان داد که این تفاوت معنادار نبود. این یافته ها بینش هایی برای طراحی مداخلات آموزشی هدفمند، جهت بهبود باورهای ریاضی ارائه می دهند که می تواند عملکرد تحصیلی دانش آموزان را ارتقا بخشد.

کلیدواژه ها:

استعاره ها ، باورها ، باورهای ریاضی ، دانش آموزان پایه های چهارم و هشتم