تحلیل موانع و چالش های شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس

منطقه گرایی یکی از سازوکارهای دولت ها برای مقابله با بی ثباتی و برقراری نظم و امنیت در مناطق مختلف جهان است و دولت های ملی با استفاده از این شیوه به جنگ ها و منازعات پایان داده و به ثبات و امنیت نسبی دست یافته اند. پرسشی که مطرح است این است که چرا این سازوکار تاکنون نتوانسته در منطقه خلیج فارس موفق عمل کند، در واقع مهمترین موانع و چالش های شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس کدام اند. در این راستا، این پژوهش با روش توصیفی- تحلیلی و با استناد به منابع معتبر کتابخانه ای و میدانی، در ابتدا مهمترین عوامل و زمینه های واگرایی را گردآوری و با روش «کدگذاری و مقوله بندی» غربال و در نهایت در قالب پنج بعد اقتصادی، سیاسی، دفاعی- امنیتی، سرزمینی و فرهنگی- اجتماعی طبقه بندی کرده است. در مرحله مطالعات میدانی، پرسشنامه به دو زبان عربی و انگلیسی ترجمه و در اختیار صاحب نظران همه کشورهای منطقه قرار گرفت. در تحلیل یافته ها برای ارزیابی وزن و اهمیت موانع و چالش های شکل گیری سازمان منطقه ای خلیج فارس از آزمون تی تک نمونه ای و برای مقایسه نظرات پاسخ دهندگان ایرانی و صاحب نظران کشورهای عرب منطقه در این زمینه از آزمون تی همبسته مستقل با استفاده از نرم افزار SPSS انجام شده است. جهت ارزیابی موثرترین موانع و چالش ها در تشکیل سازمان منطقه ای خلیج فارس نیز از معادلات ساختاری PLS استفاده شده است.

کلیدواژه ها:

منطقه ، واگرایی ، منطقه گرایی ، سازمان منطقه ای ، خلیج فارس