جایگاه معلم در شکل دهی زیربنای سلامت روانی دانش آموزان

سلامت روانی دانش آموزان یکی از زیربنایی ترین مولفه های نظام آموزشی اثربخش به شمار می آید و نقش آن در یادگیری پایدار، سازگاری اجتماعی و رشد همه جانبه انکارناپذیر است. در این میان، معلم به عنوان کنشگر اصلی فضای آموزشی، نقشی تعیین کننده در شکل گیری تجربه های روانی دانش آموزان در مدرسه دارد. کلاس درس محیطی است که در آن احساس امنیت، تعلق، خودارزشمندی و اعتماد به نفس دانش آموزان به تدریج ساخته می شود؛ فرایندی که تا حد زیادی تحت تاثیر رفتار، نگرش و شیوه تعامل معلم قرار دارد. این مقاله با رویکردی تحلیلی، جایگاه معلم را در شکل دهی زیربنای سلامت روانی دانش آموزان مورد بررسی قرار می دهد و نشان می دهد که سلامت روان بیش از آنکه حاصل برنامه های رسمی آموزشی باشد، نتیجه کیفیت روابط انسانی در کلاس درس است. شیوه مدیریت کلاس، نحوه مواجهه معلم با خطاها، توجه به تفاوت های فردی و حساسیت نسبت به نیازهای هیجانی دانش آموزان، از جمله عواملی هستند که می توانند فضای یادگیری را به محیطی حمایتگر یا تنش زا تبدیل کنند. یافته های نظری این نوشتار بیانگر آن است که توجه آگاهانه معلم به ابعاد روانی آموزش، زمینه ساز افزایش انگیزش تحصیلی، مشارکت فعال دانش آموزان و ارتقای کیفیت یادگیری می شود. بر این اساس، معلم در جایگاهی فراتر از آموزش دهنده محتوا قرار می گیرد و به عامل کلیدی در پرورش نسلی سالم، متعادل و توانمند بدل می شود. مقاله حاضر بر ضرورت بازتعریف نقش معلم با تاکید بر سلامت روان به عنوان بخشی جدایی ناپذیر از ماموریت آموزشی و تربیتی مدرسه تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

سلامت روان دانش آموزان ، نقش معلم ، تعامل معلم–دانش آموز ، محیط روانی کلاس درس و آموزش حمایتی