اثرگذاری تفاوت محور هنردرمانی نقاشی و بازی های آموزشی بر پرخاشگری دانش آموزان ابتدایی

پرخاشگری دوران کودکی یکی از چالش های اساسی نظام های تربیتی محسوب شده و می تواند پیامدهای منفی کوتاه مدت و بلندمدت در حوزه های تحصیلی، اجتماعی و روانی به همراه داشته باشد. از این رو، یافتن مداخلات موثر و کاربردی برای کاهش این رفتارها ضروری است. هنردرمانی (به ویژه نقاشی) و بازی های آموزشی به عنوان دو رویکرد غیرکلامی و جذاب، پتانسیل بالایی در این زمینه دارند. پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی هنردرمانی نقاشی و بازی های آموزشی بر کاهش پرخاشگری دانش آموزان ابتدایی انجام شد و مطالعه از نوع نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون-پس آزمون بود. جامعه آماری دانش آموزان مقطع ابتدایی شهرستان شهرکرد در نیمسال دوم سال تحصیلی ۱۴۰۳-۱۴۰۴ بود که از میان آنان، ۳۰ نفر با استفاده از روش نمونه گیری خوشه ای چندمرحله ای انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (هر کدام ۱۵ نفر) قرار گرفتند. گروه اول تحت مداخله هنردرمانی نقاشی (۹ جلسه ۴۵ دقیقه ای) و گروه دوم تحت مداخله بازی های آموزشی (۹ جلسه ۴۵ دقیقه ای) قرار گرفتند. ابزار جمع آوری داده ها، پرسشنامه پرخاشگری کودکان پیش دبستانی واحدی و همکاران (۱۳۸۷) بود. داده ها با استفاده از آزمون تحلیل کوواریانس تک متغیره (ANCOVA) و به کمک نرم افزار SPSS ۲۶ تحلیل شدند. یافته های پژوهش نشان داد که بین دو مداخله از نظر تاثیر بر کاهش پرخاشگری تفاوت معناداری وجود دارد. در حالی که آموزش نقاشی تاثیر معناداری بر کاهش نمرات پرخاشگری نداشت (۰.۰۵ < p، ۳.۱۷ F =)، بازی های آموزشی به طور معناداری منجر به کاهش پرخاشگری شد (۰.۰۵> p، F =۱۱.۰۵) و توانست حدود ۲۹ درصد از واریانس این تغییر را تبیین کند و پژوهش در یک دوره مداخله کوتاه مدت، بازی های آموزشی در مقایسه با هنردرمانی نقاشی، مداخله موثرتری برای کاهش پرخاشگری در دانش آموزان ابتدایی بوده و می تواند به عنوان یک راهبرد عملی و جذاب در محیط های آموزشی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هنردرمانی ، نقاشی ، بازی آموزشی ، پرخاشگری ، دانش آموزان ابتدایی.