تحلیل ابعاد روانشناختی-اجتماعی استفاده از پلتفرم های مجهز به هوش مصنوعی و اثر آن بر کیفیت روابط والدین و فرزندان

گسترش فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی در سال های اخیر، ساختار ارتباطی و الگوهای تعامل در خانواده ایرانی را با دگرگونی های قابل توجهی مواجه کرده است. این پژوهش با رویکرد کیفی و با استفاده از مصاحبه های نیمه ساختاریافته، به بررسی تاثیرات روان شناختی و اجتماعی استفاده از ابزارها و پلتفرم های هوشمند بر کیفیت روابط والد–فرزندی می پردازد. تحلیل تماتیک داده ها نشان داد که حضور پررنگ فناوری هوشمند در خانه، پیامدهایی همچون کاهش حضور ذهنی والدین، گسست عاطفی، کاهش مرجعیت اطلاعاتی والدین، و افزایش نگرانی نسبت به حریم خصوصی را به همراه دارد. در عین حال، برخی فرصت های یادگیری و امکان مدیریت آگاهانه تر فعالیت های خانوادگی نیز آشکار شد. نتایج بیانگر آن است که اگرچه هوش مصنوعی می تواند نقش تسهیل گر در فرایندهای تربیتی داشته باشد، اما عدم تنظیم گری و استفاده کنترل نشده از آن، روابط صمیمی خانواده را با چالش مواجه می سازد. بر این اساس، توجه به آموزش سواد دیجیتال، تقویت فرهنگ استفاده مسئولانه و تعریف قواعد درون خانوادگی، برای حفظ و ارتقای کیفیت رابطه والد–فرزند ضروری است.