تاثیر اینستاگرام بر شکل دهی به نگرش های اجتماعی: یک مرور سیستماتیک

این پژوهش با عنوان تاثیر اینستاگرام بر شکل دهی به نگرش های اجتماعی: یک مرور سیستماتیک با هدف بررسی چگونگی نقش این شبکه اجتماعی در شکل گیری، تغییر و جهت دهی نگرش های اجتماعی کاربران انجام شده است. زمینه ی تحقیق بر پایه ی گسترش استفاده از اینستاگرام به عنوان یکی از محبوب ترین پلتفرم های ارتباطی و فرهنگی شکل گرفته که تعاملات روزمره و برداشت های اجتماعی را به طور چشمگیری دگرگون کرده است. روش پژوهش به صورت مرور سیستماتیک بر اساس دستورالعمل PRISMA انجام شد؛ برای گردآوری داده ها از پایگاه های علمی Scopus، Google Scholar، ScienceDirect و SID استفاده گردید و بر اساس معیارهای شمول و حذف، از میان بیش از صد مقاله منتشرشده بین سال های ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۵، تعداد ۴۲ مطالعه تجربی و نظری در تحلیل نهایی وارد شد. ابزار پژوهش، فیش برداری نظام مند و فرم استخراج داده ها بود که برای دسته بندی محورهای نظری و کاربردی به کار رفت. یافته ها نشان دادند که تاثیر اینستاگرام از سه سازوکار عمده ناشی می شود: بازنمایی سبک زندگی و هویت اجتماعی که موجب شکل گیری گرایش های مصرف گرایانه و بازتعریف معیارهای موفقیت و زیبایی می شود؛ ایجاد جوامع مجازی و گفت وگوهای اجتماعی که نگرش های جمعی و اخلاقی را بازتولید می کنند؛ و تاثیر الگوریتمی محتوا که از طریق برجسته سازی تصاویر و پیام های هیجانی، فرایند شکل گیری نگرش ها را هدایت می کند. در بخش بحث و نتیجه گیری، یافته ها بیانگر آن است که اثرات اینستاگرام دووجهی اند؛ از یک سو می تواند موجب افزایش آگاهی، همبستگی دیجیتال و شکل گیری جنبش های اجتماعی شود، و از سوی دیگر زمینه ساز فشار اجتماعی، سطحی سازی روابط و تحریف واقعیت های فرهنگی گردد. در مجموع، اینستاگرام به عنوان پدیده ای اجتماعی-فرهنگی پیچیده، نقشی تعیین کننده در بازتولید نگرش ها به ویژه در میان نسل جوان دارد.

کلیدواژه ها:

اینستاگرام ، نگرش اجتماعی ، شبکه های اجتماعی ، فرهنگ دیجیتال ، مرور سیستماتیک.