مدرسه به عنوان محیطی برای رشد همه جانبه کودک

هدف این پژوهش ارزیابی تاثیر ترکیبی عوامل محیطی مدرسه بر رشد همه جانبه کودکان (شناختی، عاطفی اجتماعی، جسمی و خلاقیتی) با استفاده از داده های مقیاس ملی PISA ۲۰۲۲ می باشد. چارچوب نظری ترکیبی بوم شناسی گیلبرت (Bronfenbrenner, ۱۹۷۹) و نظریه آموزش معنادار (Meaningful Learning) به همراه مدل توانمندسازی معلم برای شناسایی متغیرهای مستقل (فشارهای فیزیکی و زیرساختی، برنامه های هنری فرهنگی، حمایت معلمی، فعالیت های بدنی) و متغیرهای وابسته (چهار بعد رشد) به کار گرفته شد. روش شناسی ترکیبی (mixed methods) با تحلیل عاملی تاییدی (CFA) برای اعتبار ساختاری ابعاد رشد و مدل سازی معادلات ساختاری (SEM) برای آزمون مسیرهای مستقیم و غیرمستقیم بین متغیرها انجام شد. نتایج نشان داد که (۱) حضور منظم برنامه های هنری به طور معناداری با رشد خلاقیتی (β = ۰.۳۱, p < .۰۰۱) ارتباط دارد؛ (۲) حمایت معلمی از طریق حس تعلق به مدرسه بهبود بهزیستی عاطفی (β = ۰.۲۷, p < .۰۰۱) را پیش بینی می کند؛ و (۳) محیط فیزیکی مناسب (نور، تهویه، فضای باز) با سلامت جسمی (β = ۰.۲۲, p < .۰۱) مرتبط است. به علاوه، حس تعلق به مدرسه به عنوان میانجی گر، روابط بین عوامل محیطی و نتایج عاطفی اجتماعی را تقویت می کند. این یافته ها نشان می دهد که بهبود چندبعدی زیرساخت ها و فرهنگ مدرسه می تواند به صورت همزمان چهار بعد رشد کودک را ارتقا دهد و برای سیاست گذاران آموزشی توصیه می شود تا برنامه های جامع «همه جانبه» را در سطح ملی اجرا نمایند.

کلیدواژه ها:

رشد همه جانبه ، محیط مدرسه ، حس تعلق به مدرسه ، مدل سازی معادلات ساختاری ، داده های PISA ، برنامه های هنری ، حمایت معلمی.