تحلیل وتعیین سطوح زیست پذیری محلات شهر-مطالعه موردی شهر بروجن

شهرنشینی شتابان در سطح جهانی، اگرچه زمینه ساز پیشرفت های تکنولوژیک بوده، اما با چالش های متعددی از قبیل آلودگی های زیست محیطی، تراکم جمعیتی، نابسامانی های اجتماعی و افت شاخص های کیفیت زندگی همراه شده است. در این میان، رویکرد «زیست پذیری شهری» به عنوان یکی از نوین ترین رهیافت های توسعه پایدار، پاسخی راهبردی برای هدایت شهرها به سوی ایجاد محیط های مطلوب تر برای زندگی قلمداد می شود. شهر بروجن، به عنوان دومین شهر بزرگ استان چهارمحال و بختیاری، نیز از این چالش ها مستثنی نبوده و عدم برنامه ریزی اصولی، زیست پذیری آن را تحت تاثیر قرار داده است. این پژوهش با هدف تحلیل و تعیین سطوح زیست پذیری محلات شهر بروجن و شناسایی چالش ها و فرصت های پیش رو انجام شده است. روش تحقیق حاضر از نظر هدف، کاربردی-توسعه ای و از نظر ماهیت، توصیفی-تحلیلی است. جوامع آماری شامل ۴۰۰شهروندبه از طریق فرمول کوکران  و۴۴ کارشناس  ومتخصصان حوزه شهری با روش اشباه نظرای تعیین شد وداده ها از طریق پرسشنامه و با استفاده از روش نمونه گیری تصادفی ساده برای شهروندان و گلوله برفی هدفمنداز کارشناسان و متخصصان حوزه شهری گردآوری و با بکارگیری تکنیک تحلیل خوشه ای و تکنیک SWOT وQSPMمورد تجزیه و تحلیل واولویت بندی قرار گرفت. یافته های مهم پژوهش نشان می دهد که از بین ۱۲ محله مورد مطالعه، تنها محله الهیه (۸.۳۳%) در وضعیت برخوردار قرار دارد، در حالی که محلات صادقیه و کاروان (۱۶.۶۶%) در وضعیت محروم تا بسیار محروم هستند و ۹ محله دیگر (۷۵%) در وضعیت متوسطی از نظر شاخص های زیست پذیری قرار دارند.  با توجه به تحلیل های SWOT خبرگان نیز  نقاط قوت (میانگین امتیاز ۴.۰۴) و فرصت ها (میانگین امتیاز ۴.۰) را قوی تر از نقاط ضعف (۱.۸۸) و تهدیدها (۱.۶۲) ارزیابی کرده اند که نشان از پتانسیل بالای شهر برای حرکت به سمت زیست پذیری دارد. در پایان، پیشنهادات اصلی پژوهش در قالب برنامه های کوتاه مدت، میان مدت و بلندمدت با تاکید بر عدالت فضایی، توجه ویژه به محلات محروم، تقویت سرمایه اجتماعی و بهره گیری از فرصت های شناسایی شده شد.

کلیدواژه ها:

زیست پذیری شهری ، محلات شهری ، عدالت فضایی ، بروجن