انواع چالشهای هوش مصنوعی با تاکید بر حقوق قراردادها؛ از منظر حقوق داخلی و بین المللی

پژوهش حاضر با هدف بررسی چالشهای حقوقی ناشی از استفاده از هوش مصنوعی در قراردادها از منظر حقوق داخلی و بین المللی انجام شده است. مسئله اصلی مطالعه آن است که با ورود سیستمهای هوشمند به فرایند انعقاد و اجرای قراردادها، مفاهیم سنتی چون، اراده، اهلیت و رضایت انسانی دچار دگرگونی شده و سازوکارهای مسئولیت و پاسخگویی در نظام حقوقی موجود کفایت لازم را ندارند. روش پژوهش توصیفی - تحلیلی و مبتنی بر مطالعه کتابخانه ای در منابع معتبر حقوقی، فقهی و فناوری بوده است در این چارچوب مواد قانونی مرتبط شامل مواد ۱۰، ۲۱۳، ۳۳۵ و ۴۳۱ قانون مدنی ایران به عنوان مبنای بررسی گرفته شد تا میزان کارآمدی آنها در مواجهه با قراردادهای هوشمند ارزیابی گردد. یافته ها نشان می دهند که در قراردادهای هوش مصنوعی چالشهای اساسی از جمله فقدان اراده انسانی، بی تکلیفی در تعیین شخص مسئول و ابهام در اعتبار تصمیمات الگوریتمی وجود دارد که موجب تضعیف شفافیت و عدالت قراردادی می شود. از نتایج اصلی پژوهش آن است که برای انطباق نظام حقوقی با شرایط جدید ضرورت تدوین مقررات خاص در خصوص قراردادهای هوشمند، تعیین مسئولیت مشترک میان توسعه دهنده و بهره بردار و شناسایی اصل شفافیت الگوریتمی در روابط قراردادی احساس می شود. این پژوهش نهایتا ب ضرورت بازنگری در ساختار حقوق قراردادها تاکید دارد تا نظام حقوقی بتواند در برابر تحولات سریع فناوری و ورود هوش مصنوعی به عرصه روابط خصوصی به شکل منسجم و معاصر عمل کند.

کلیدواژه ها:

چالش هوش مصنوعی ، قرارداد ، حقوق داخلی ، حقوق بین المللی