سلول های بنیادی پرتوان القایی (iPSCs): کاربرد ها و چالش ها در دامپزشکی

سلول های بنیادی پرتوان القایی (iPSCs) که در سال ۲۰۰۶ توسط یاماناکا معرفی شدند، با بازبرنامه ریزی سلول های سوماتیک و بیان فاکتورهای خاص ایجاد می شوند. این سلول ها پتانسیل تمایز به تمام رده های سلولی را دارند و جایگزینی امیدوارکننده برای سلول های بنیادی جنینی محسوب می شوند که با محدودیت های اخلاقی و مشکل رد پیوند مواجه هستند. تولید و استفاده از iPSCs در حیوانات اهلی (مانند خوک، اسب و سگ) اگرچه کند بوده، اما پیشرفت هایی داشته است. کاربردهای اصلی این سلول ها شامل بازسازی بافت، مدل سازی بیماری ها، آزمایش داروها و درمان بیماری های دام (مانند مشکلات عضلانی-اسکلتی در اسب و بیماری های عصبی در سگ) است. همچنین از آنها برای حفاظت از گونه های در معرض انقراض استفاده می شود.با وجود پتانسیل بالا، چالش های مهمی بر سر راه استفاده بالینی از iPSCs وجود دارد که عمده ترین آنها خطر تشکیل تومور (تراتوما) و واکنش های ایمنی است. اگرچه این فناوری ابزاری نوآورانه در دامپزشکی محسوب می شود، اما برای استفاده روتین در کلینیک ها نیاز به تحقیقات بیشتری دارد.

کلیدواژه ها:

سلول بنیادی پرتوان القایی ، بازبرنامه نویسی ، فاکتور های یاماناکا ، تمایز سلولی