بررسی اثر متفورمین و بوقناق بر روی فاکتور نکروزدهنده تومور آلفا در سمیت کلیوی ناشی از جنتامایسین در موش صحرایی

زمینه مطالعه: جنتامایسین یکی از آنتی بیوتیک های آمینوگلیکوزیدی است که در درمان عفونت ها استفاده می شود. در حالی که بیشترین میزان دارو در ادرار دفع می شود، مقداری از آن در کورتکس کلیه تجمع پیداکرده و منجر به آسیب سلولی در کلیه می گردد. فاکتور نکروز دهنده تومور آلفا یکی از سایتوکاین های اصلی التهابی بوده و نقش مرکزی در دفاع میزبان، التهاب و عملکرد سیستم ایمنی دارد. آسیب توبول کلیوی ناشی از جنتامایسین، توسط متفورمین بهبود می یابد. گیاه بوقناق در سرتاسر جهان جهت درمان انواعی از بیماری های التهابی استفاده می شود. به نظر می رسد مواد آنتی اکسیدانی و ضد التهاب موجود در این گیاه بتوانند از عوارض جانبی جنتامایسین بکاهند. اهداف: هدف از این مطالعه، بررسی اثر متفورمین و عصاره اتانولی بوقناق بر روی فاکتور نکروز تومور-آلفا در سمیت کلیوی ناشی از جنتامایسین در موش صحرایی است. روش کار: در این تحقیق، ۴۰ موش صحرایی نر نژاد ویستار با وزن حدودی ۲۰۰ ± ۵۰ گرم به طور تصادفی به ۵ گروه تقسیم شدند (کنترل، جنتامایسین، جنتامایسین + متفورمین، جنتامایسین + بوقناق، جنتامایسین + ترکیب متفورمین و بوقناق). موش های هر گروه به مدت ۲۰ روز مقادیر مشخصی از این مواد دریافت نمودند. پس از گذشت ۲۰ روز بافت کلیه به منظور آزمایش تکنیک RT-PCR برداشته شد. نتایج: نتایج این مطالعه نشان داد که داروی جنتامایسین باعث افزایش بیان ژن TNF-α در بافت کلیه شده است. در این آزمایش تیمار ۲۰ روزه با عصاره اتانولی گیاه بوقناق و متفورمین سبب بهبود معنادار پارامتر مذکور گردید (P value > ۰.۰۵). نتیجه گیری: با در نظر گرفتن نتایج به دست آمده می توان بیان نمود که استفاده از عصاره اتانولی بوقناق در کنار متفورمین توانست عوارض جانبی داروی جنتامایسین را کاهش دهد. به بیان دیگر می توان گفت که گیاه بوقناق به علت خواص آنتی اکسیدانی خود، اثر محافظتی در برابر سمیت کلیوی القا شده توسط جنتامایسین در موش صحرایی اعمال می کند.

کلیدواژه ها:

جنتامایسین ، متفورمین ، بوقناق ، فاکتور نکروزدهنده تومور آلفا ، سمیت کلیوی