ارزیابی عملکرد d-limonene به عنوان حشره کش علیه سپردار شمشاد، Unaspis euonymi Comstock (Hemiptera: Diaspididae)

سپردار شمشاد،Unaspis euonymi Comstock (Hem.: Diaspididae) ، با پراکنش جهانی از جمله آفات مهم درختچه شمشاد، Euonymus japonicus، به شمار می آید. این حشره، گلخانه و فضای شهری را آلوده کرده و با تغذیه از شیره گیاهی، موجب از بین رفتن کلروپلاست و ایجاد لکه های رنگ پریده در سطح گیاه و ریزش برگ ها می شود. تراکم جمعیت این حشره در شاخه ها و برگ ها، زیبایی گیاه را به شدت کاهش می دهد. مدیریت این آفت در حال حاضر با استفاده از کلرپیریفوس مخلوط با روغن امولسیون شونده در زمان حضور مراحل حساس، پوره های متحرک و سنین اولیه انجام می گیرد. با توجه به اثرات نامطلوب زیست محیطی آفت کش های شیمیایی، معرفی راهکار های جایگزین توصیه می شود. به همین منظور، اثر گذاری ترکیب دی-لیمونن به عنوان حشره کش زیست سازگار روی سپردار شمشاد بررسی شد. آزمایش ها با شش تیمار و پنج تکرار در شرایط آزمایشگاه انجام گرفت. شاخه های حدودا ده سانتی متری آلوده به سپردار با غلظت های ۱۰۰، ۱۳۳، ۱۸۱، ۲۴۶ و ۳۳۳ گرم بر لیتر حلال (آب مقطر به همراه ۱۰۰ میکرو لیتر توئین-۸۰) به کمک اسپری دستی کوچک تیمار شد. پس از شش ساعت، حشرات مرده شمارش و از افراد زنده تفکیک شدند. آنالیز پروبیت با استفاده از نرم افزار Polo-Plus انجام گرفت. مقادیر LC_۲۵، LC_۵۰، LC_۷۵ و LC_۹۵ به ترتیب ۱۹۶، ۸/۲۴۷، ۳۱۳ و ۴/۴۳۸ گرم بر لیتر برآورد شد. اگرچه دی-لیمونن پتانسیل حشره کشی علیه سپردار شمشاد را نشان می داد، اما مطالعات تکمیلی بیشتری از جمله بررسی اثرات سینرژیستی، استفاده از مواد همراه و مطالعاتی دقیق در حیطه نانو فناوری نیاز است تا این ترکیب را به عنوان یک حشره کش کارآمد برای U. euonymi معرفی کند.

کلیدواژه ها:

سپردارUnaspis euonymi ، درختچه شمشاد ، اسانس ، دی-لیمونن