نقش آموزش ارزش های اخلاقی در شکل گیری هویت دانش آموزان

پژوهش حاضر با هدف تبیین نقش آموزش ارزش های اخلاقی در شکل گیری هویت فردی و اجتماعی دانش آموزان انجام شده است. هویت، به عنوان سازه ای بنیادین در دوران نوجوانی، و اخلاق، به عنوان قطب نمای رفتار آدمی، دو مقوله ای هستند که تعامل آن ها در نظام آموزشی نقشی حیاتی در سلامت روان و انسجام اجتماعی ایفا می کند. روش پژوهش در این مطالعه، توصیفی-تحلیلی و از نوع مرور نظام مند کتابخانه ای است که با بررسی منابع معتبر داخلی و خارجی در بازه زمانی ۲۰۰۰ تا ۲۰۲۴ (و ۱۳۸۰ تا ۱۴۰۳) صورت گرفته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که آموزش ارزش های اخلاقی از طریق سه مجرای اصلی: برنامه درسی صریح (کتب درسی)، برنامه درسی پنهان (جو مدرسه و تعاملات) و نقش الگویی معلمان، بر مولفه های هویت (شناختی، عاطفی و رفتاری) تاثیر مستقیم دارد. همچنین نتایج حاکی از آن است که مدارس فاقد رویکرد تربیت اخلاقی منسجم، دانش آموزانی را با هویت های پراکنده یا زودرس به جامعه تحویل می دهند. در نهایت، تلفیق آموزش اخلاق در تمامی دروس، توانمندسازی معلمان در زمینه روانشناسی اخلاق و ایجاد محیطی دموکراتیک برای گفتگوهای اخلاقی به عنوان راهکارهای کاربردی پیشنهاد شده است.

کلیدواژه ها:

آموزش اخلاق ، هویت دانش آموزی ، برنامه درسی پنهان ، تربیت منش ، توسعه اخلاقی ، هویت یابی