طراحی چارچوب تحولی یادگیری انطباقی برای کودکان استثنایی با رویکرد انسجام بخشی آموزشی

پژوهش حاضر با هدف تبیین و طراحی یک چارچوب تحولی در حوزه یادگیری انطباقی برای دانش آموزان با نیازهای ویژه (استثنایی)، به دنبال بازتعریف ساختارهای سنتی آموزش و جایگزینی آن ها با الگوهای نوین انسجام بخشی آموزشی است. در زیست بوم فعلی آموزش استثنایی، چالش های بنیادینی در مسیر تحقق عدالت آموزشی و بالندگی شناختی این کودکان وجود دارد که ریشه در صلبیت برنامه های درسی و عدم انعطاف زیرساخت های پداگوژیک دارد. این مقاله با اتخاذ رویکردی تحلیلی-توسعه ای، بر ضرورت گذار از آموزش های تک بعدی به سمت «عاملیت محوری» در یادگیری تاکید می ورزد.چارچوب پیشنهادی در این مطالعه، بر سه رکن اساسی استوار است: نخست، «انطباق پذیری پویا» که بر اساس تفاوت های فردی در عملکردهای ذهنی و حسی دانش آموزان استثنایی تنظیم می شود؛ دوم، «انسجام بخشی ساختاری» که میان مولفه های عاطفی، شناختی و مهارتی پیوندی ارگانیک برقرار می سازد؛ و سوم، «پایداری اکوسیستم یادگیری» که نقش محیط و تعاملات اجتماعی را در فرآیند دانش آفرینی برجسته می کند. یافته های این نوشتار نشان می دهد که طراحی یک ساختار انطباقی نه تنها به کاهش شکاف های آموزشی منجر می گردد، بلکه با تقویت تاب آوری تحصیلی، زمینه ساز شکوفایی استعدادهای نهفته در کودکان استثنایی می شود.در این پارادایم تحولی، یادگیری انطباقی فراتر از یک ابزار تکنولوژیک، به مثابه یک استراتژی کلان نگریسته می شود که قادر است محتوا، سرعت و شیوه ارائه مفاهیم را با نیم رخ روان شناختی دانش آموز هم سو نماید. انسجام بخشی آموزشی در این میان، نقش کاتالیزوری را ایفا می کند که قطعات پراکنده آموزشی را در یک کل واحد و معنادار گرد هم می آورد تا از گسیختگی ذهنی دانش آموز جلوگیری کرده و به تعمیق یادگیری کمک کند. این مقاله با نگاهی آینده پژوهانه، مسیرهای نوین برای سیاست گذاران و کارگزاران تعلیم و تربیت استثنایی ترسیم می کند تا با بهره گیری از این چارچوب، به سمت آموزش فراگیر و متعالی حرکت کنند. در نهایت، تمرکز بر مفاهیمی چون «بالندگی همه جانبه» و «شخصی سازی یادگیری» در بطن این چارچوب، نویدبخش تحولی بنیادین در کیفیت زندگی تحصیلی و اجتماعی دانش آموزان استثنایی در مقطع ابتدایی است.

کلیدواژه ها:

یادگیری انطباقی ، انسجام بخشی آموزشی ، کودکان استثنایی ، چارچوب تحولی ، بالندگی شناختی ، عاملیت محوری ، عدالت آموزشی ، زیست بوم یادگیری