حضور ناکافی حاکمیت در حقوق خانواده؛ بازخوانی ظرفیت ها و راهکارهای فقه امامیه

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 26

فایل این مقاله در 24 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_PUBS-12-22_003

تاریخ نمایه سازی: 29 بهمن 1404

چکیده مقاله:

مسائل حقوق خانواده، همواره در کانون توجه متفکران و حقوق دانان قرار داشته است. مسئله اصلی این است که علی­رغم توصیه به حفظ خانواده در اسناد بالادستی جمهوری اسلامی ایران، در مواد قانونی مرتبط با حقوق خانواده، رویکرد توسعه طلاق به عنوان یکی از ابزارهای قانونگذاری برای محافظت از حقوق زنان و جلوگیری از آسیب های احتمالی در روابط زناشویی، مورد توجه قرار گرفته است. اما در مقابل، فقه اسلامی با نگرشی عمیق تر و باتوجه به اصل مهم حفظ خانواده، با در نظر گرفتن وظایفی برای حاکم اسلامی تلاش کرده است شرایط آسیب­زا برای زوجه را کاهش دهد. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و انتقادی از رهگذر بیان وظایف حاکم در فقه اسلامی در راستای حفظ خانواده، به تحلیل و بررسی این دو رویکرد پرداخته است. یافته­ها نشان می­دهد فقه اسلامی با تاکید بر نقش های متنوع حاکم، ازجمله زمینه های تعلیمی، حمایتی، نظارتی و سیاست گذاری، در بسیاری از موارد، بر راهکارهای دیگری غیر از طلاق تاکید کرده و محدودیت هایی برای جدایی زن و شوهر در نظر گرفته است، درنتیجه، علاوه­بر برطرف کردن آسیب­ها، موارد منجر به فروپاشی خانواده به حداقل کاهش می­یابد.

نویسندگان

علیرضا عابدی سرآسیا

فقه و مبانی حقوق اسلامی، دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی مشهد. مشهد. ایران

سمیه ذوقی

دانشجوی گروه فقه و مبانی حقوق اسلامی دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی مشهد

محمدتقی فخلعی

هیئت علمی گروه فقه و مبانی حقوق دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی مشهد

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • الف) فارسی۱. اهداف و اصول تشکیل خانواده و سیاست­های تحکیم ...
  • صفایی، حسین و امامی، اسدالله (۱۳۸۵ش)، حقوق خانواده، تهران: انتشارات ...
  • قانون اصلاح مقررات مربوط به طلاق، مصوب ۲۸/۸/۱۳۷۱، منتشر شده ...
  • مظفری، خدیجه. حسینی، زینب (۱۴۰۰)، «نشوز زوج و آثار آن ...
  • ب) عربی۱. ابن­ادریس، محمدبن­احمد (۱۴۱۰ق)، السرائر الحاوی ­لتحریر ­الفتاوی، قم: ...
  • ابن­بابویه، محمدبن­علی (۱۴۱۵ق)، المقنع، قم: امام هادی(ع) ...
  • ابن براج، عبد العزیز (۱۴۰۶) المهذب، قم: جماعه المدرسین فی ...
  • بحرانی، یوسف­بن­احمد (۱۳۶۳ش)، الحدائق ­الناضره فی احکام­ العتره ­الطاهره، قم: ...
  • حلی، حسن­بن­یوسف (۱۳۷۴ش)، مختلف­ الشیعه­ فی­ احکام­ الشریعه، قم: جماعه ...
  • حلی، حسن­بن­یوسف (۱۴۱۳ق)، قواعد الاحکام، قم: جماعه المدرسین فی حوزه ...
  • حلی، حسن­بن­یوسف (۱۴۲۰ق)، تحریر الاحکام ­الشرعیه ­علی ­مذهب­ الامامیه، قم: ...
  • خمینی،سیدروح­الله (۱۳۹۲ش)، تحریر الوسیله، تهران: موسسه تنظیم و نشر آثار ...
  • روحانی، سیدمحمدصادق (۱۴۳۵ق)، فقه ­الصادق، قم: آیین دانش ...
  • سبحانی، جعفر (۱۴۱۶)، نظام النکاح فی شریعه الاسلامیه الغراء. قم» ...
  • شبیری ­زنجانی، سیدموسی (بی­تا)، کتاب ­النکاح، قم: موسسه پژوهشی رای­پرداز ...
  • شهید اول، محمد بن مکی (بی­تا) المعه الدمشقیه، بی جا: ...
  • شهید ثانی، زین­الدین­بن­علی (۱۴۱۳ق)، مسالک ­الافهام ­الی ­تنقیح ­شرائع ­الاسلام، ...
  • طباطبایی­ کربلایی، علی­بن­محمدعلی (۱۴۱۸ق)، ریاض­ المسائل، قم: موسسه آل­البیت ­لاحیاء ...
  • طباطبایی، سیدمحمدحسین (بی­تا). المیزان فی تفسیر ­القرآن، بی­جا: اسماعیلیان ...
  • طوسی، محمدبن­حسن (۱۳۶۵ش)، تهذیب ­الاحکام، تهران: دار الکتب الاسلامیه ...
  • طوسی، محمدبن­حسن (۱۳۸۷ق)، المبسوط فی فقه الامامیه، تهران: مکتبه المرتضویه ...
  • طوسی، محمدبن­حسن (۱۴۰۷ق)، الخلاف، قم: جماعه المدرسین فی حوزه العلمیه ...
  • طوسی، محمدبن­حسن (بی­تا)، التبیان فی تفسیر القرآن، بی­جا: دار احیاء ...
  • فاضل­ جواد، جوادبن سعید (۱۳۶۵ش)، مسالک ­الافهام الی آیات ­الاحکام، ...
  • فاضل­ موحدی­ لنکرانی، محمد (۱۴۲۱ق)، تفصیل­الشریعه (کتاب النکاح)، قم: مرکز ...
  • فاضل­ هندی، محمد­بن­حسن (۱۴۱۶ق)، کشف ­اللثام عن قواعد الاحکام، قم: ...
  • فخر المحققین، محمد­بن­حسن (۱۳۸۷ق)، ایضاح ­الفوائد فی­ شرح­ اشکالات ­القواعد، ...
  • کاشف­الغطاء، حسن (۱۴۲۲ق)، انوار الفقاهه، نجف: موسسه کاشف­الغطاء­ العامه ...
  • کلینی، محمد­بن­یعقوب (۱۴۰۷ق)، الکافی، تهران: دار الکتب ­الاسلامیه ...
  • محقق ­حلی، جعفر­بن­حسن (۱۳۷۶ق)، مختصر ­النافع ­فی ­فقه ­الامامیه، قم: ...
  • محقق­ حلی،جعفر­بن­حسن (۱۴۰۸ق)، شرائع ­الاسلام ­فی­ مسائل­ الحلال ­والحرام، قم: ...
  • مغنیه، محمد جواد (۱۴۲۱)، فقه الامام جعفر الصادق. قم: انصاریان ...
  • مفید، محمدبن محمد (۱۴۱۰ق)، المقنعه، قم: جماعه المدرسین فی حوزه ...
  • مقدس اردبیلی، محمدبن احمد (بی­تا)، زبده ­البیان ­فی ­احکام ­القرآن، ...
  • مکارم شیرازی، ناصر (۱۴۲۴ق)، کتاب ­النکاح، قم: مدرسه الامام علی­بن ...
  • موسوی ­خوانساری، احمد (۱۴۰۵)، جامع ­المدارک ­فی ­شرح ­مختصر النافع، ...
  • نمایش کامل مراجع