رهیافت های تنظیم گری محتوا در رسانه های اجتماعی: حفاظت از کودکان و نوجوانان در محیط دیجیتال

رسانه های اجتماعی به عنوان یکی از پرکاربردترین ابزارهای دیجیتال، فرصت های گسترده ای را برای کودکان و نوجوانان فراهم کرده است؛ اما هم زمان مخاطراتی همچون دسترسی به محتوای نامناسب، نقض حریم خصوصی، تبلیغات فریبنده و سوءاستفاده از داده های شخصی را به همراه داشته است. دراین میان، کشورها تلاش کرده اند تا با اتخاذ مدل های مختلف تنظیم گری رسانه ای، از کودکان در برابر آسیب های فضای مجازی محافظت کنند. این پژوهش، با رویکرد تطبیقی و تحلیلی و استفاده از منابع کتابخانه ای، در مقام پاسخ به این پرسش که رهیافت مطلوب تنظیم گری محتوای رسانه های اجتماعی به منظور حفاظت از کودکان و نوجوانان در محیط دیجیتال چگونه است، مدل های تنظیم گری حمایت از کودکان در رسانه های اجتماعی را مورد بررسی قرار داده و رویه ایران را در این حوزه ارزیابی کرده است. یافته ها نشان می دهد که کشورهای مختلف از چهار مدل اصلی تنظیم گری شامل تنظیم گری دولتی، خودتنظیمی، تنظیم گری مشارکتی و تنظیم گری چندسطحی استفاده می کنند. راهبرد کشور ما با الگوی تنظیم گری دولتی بیشتر قابل تطبیق است که امروز به نوعی الگوی سنتی در زمینه تنظیم گری رسانه ها مبدل شده است. از سوی دیگر چالش هایی همچون فقدان هماهنگی میان نهادهای نظارتی، ضعف در اجرای مقررات رده بندی سنی، عدم تولید محتوای مناسب و اختصاصی سازی فضاهای مورد نیاز علاوه بر چالش های اجرایی در نظارت بر سکو های خارجی مانع از اجرای کارآمد سیاست های حمایتی در ایران شده است. براین اساس، پژوهش پیشنهاد می کند که مدل تنظیم گری ایران به سمت یک ساختار ترکیبی از تنظیم گری مشارکتی و چندسطحی حرکت کند تا ضمن حفظ ارزش های بومی، از تجارب بین المللی نیز بهره مند شود. اصلاحات قانونی، بهبود همکاری بین دولت و شرکت های رسانه ای، و تقویت تولید محتوا و زیرساخت ها و سواد رسانه ای برای والدین و کودکان ازجمله راهکارهایی است که می تواند تنظیم گری رسانه های اجتماعی را در ایران موثرتر سازد.

کلیدواژه ها:

رسانه های اجتماعی ، تنظیم گری رسانه ای ، حمایت از کودکان ، حمایت از نوجوانان ، سیاست های نظارت