تحلیلی بر رویکرد متعهدانه در شعر شاملو (از منظر مطالعات پسااستعماری)

میان دو عرصه ادبیات و سیاست همواره پیوندی وثیق برقرار بوده و شاعران و نویسندگان برای آفرینش آثار ادبی، در عین پرداختن به تغزل ها و تخیل های شاعرانه از توجه به رخدادهای سیاسی و اجتماعی زمانه خویش نیز غافل نمانده اند. حاصل این نگاه، ظهور «شعر متعهد اجتماعی» است که بر رسالت آگاهی بخشی خود در برابر مردمان جامعه وقوف دارد. شعر شاملو را می توان از مصادیق آشکار این رویکرد متعهدانه دانست و همین واقعیت، سروده های شاملو را با درون مایه های اجتماعی موضوع مناسبی برای پژوهش های متعدد ساخته است. پژوهش حاضر، این پرسش بنیادین را مدنظر دارد که رویکرد متعهدانه در شعر شاملو، برآمده از چیست؟ در مقام پاسخگویی، نویسندگان معتقدند شعر متعهد شاملو، حاصل تعریف خاصی است که او از هویت خویشتن در مقام یک روشن فکر ارگانیک و وظیفه مند نسبت به تحولات جهان پیرامونش و نقد وضع موجود به صورت دیالکتیک منفی دارد؛ موضوعی که آشکارا در آثار نویسندگان پسااستعمارگرا نیز قابل مشاهده است. این پژوهش برای نیل به اهداف خود از چارچوب نظریه ادبی پسااستعماری بهره جسته و روش تاویل قصدگرایانه کوئینتین اسکینر را به کار بسته است.

کلیدواژه ها:

شعر معاصر ، شاملو ، شعر متعهد اجتماعی ، نظریه پسااستعماری ، کوئینتین اسکینر