تاثیر هوش مصنوعی بر آینده شغلی ومهارت های انسانی

ظهور و گسترش سریع فناوری های مبتنی بر هوش مصنوعی (AI)، به ویژه انواع مولد آن، مرزهای سنتی مشاغل و مهارت های انسانی را با بی سابقه ترین چالش ها و دگرگونی ها مواجه ساخته است. پژوهش حاضر با هدف واکاوی تاثیرات چندوجهی هوش مصنوعی بر آینده مشاغل و شناسایی شکاف های مهارتی ناشی از آن، به روش مرور نظام مند و با استفاده از منابع کتابخانه ای و اسناد معتبر بین المللی شامل گزارش های سازمان های جهانی مانند مجمع جهانی اقتصاد، صندوق بین المللی پول و سازمان همکاری و توسعه اقتصادی و نیز مطالعات موسسات پژوهشی معتبر در بازه زمانی ۲۰۲۳ تا ۲۰۲۶ انجام شده است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هوش مصنوعی، برخلاف موج های پیشین اتوماسیون که عمدتا مشاغل یدی را هدف قرار می دادند، به طور سیستماتیک در حال نفوذ به قلمرو مشاغل دانش بنیان و خلاق است. این تحول، اگرچه موجب حذف برخی نقش های شغلی تکراری و مبتنی بر قواعد مشخص می شود، هم زمان زمینه ساز خلق مشاغل جدیدی می گردد که نیازمند ترکیبی از مهارت های فنی پیشرفته و مهارت های منحصربه فرد انسانی هستند. نتایج پژوهش در قالب سه جدول، شامل روند تغییر در تقاضای مشاغل کلیدی، تاثیر بر شکاف مهارتی و راهبردهای انطباق نظام های آموزشی، تحلیل شده است. بر اساس یافته ها، نظام های آموزشی باید با گذار از رویکردهای سنتی، بر پرورش مهارت های شناختی مرتبه بالا (تفکر انتقادی، حل مسئله خلاقانه)، سواد داده و هوش مصنوعی، و شایستگی های بین فردی (هوش هیجانی، همدلی) به عنوان محورهای اصلی آماده سازی نیروی انسانی برای آینده متمرکز شوند. نتیجه گیری مقاله بر ضرورت طراحی سیاست های یکپارچه آموزش، اشتغال و تامین اجتماعی برای گذار عادلانه به اقتصاد هوش مصنوعی‑محور تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، آینده مشاغل ، مهارت های انسانی ، تحول دیجیتال در آموزش