ارزیابی ظرفیت برد تفرجی آبشار آب سفید: راهبردی به سوی برنامه ریزی پایدار گردشگری

بر برنامه ریزی تفرجی در اکوتوریسم نه تنها به عنوان ابزاری برای ارتقای سطوح اجتماعی و اقتصادی مردم بومی تلقی می شود بلکه به علت کارکردهای حفاظتی تفرج به عنوان یک راهکار مدیریتی تجربه شده در عرصه های منابع طبیعی زمینه حفاظت پویای آن ها را نیز مهیا می کند. این پژوهش با هدف تعیین ظرفیت های برد فیزیکی واقعی و موثر آبشار آب سفید الیگودرز انجام شد تا مبنایی علمی برای برنامه ریزی پایدار گردشگری در این منطقه فراهم کند. یافته ها نشان داد که ظرفیت برد فیزیکی منطقه (۱۲۲۴۰۰۰ نفر در روز) به دلیل عدم لحاظ کردن محدودیت های اکولوژیکی و مدیریتی، عددی ایده آل و دور از واقعیت است. در مقابل ظرفیت برد واقعی ۱۳۷۷۰۰ نفر در روز با اعمال پنج عامل محدود کننده و یازده پارامتر محیطی اجتماعی تصویری دقیق تر از توان اکولوژیکی منطقه ارائه می دهد. همچنین ظرفیت برد موثر با تاکید بر توانمندی های مدیریتی محاسبه شد که ضعف سیستم های امدادرسانی امتیاز (۱/۱ از ۱۰) را به عنوان چالشی جدی در پایداری گردشگری منطقه شناسایی کرد. بر اساس نتایج ظرفیت برد موثر ۷۲۹۸۱ بازدید در روز به دست آمده است. این نتایج تاکید می کند که توسعه گردشگری در این منطقه باید با اولویت دهی به حفاظت محیط زیست، ارتقای کیفیت خدمات و رعایت ظرفیت های اجتماعی فرهنگی همراه باشد. بنابراین تدوین برنامه مدیریت هوشمند بازدیدها با استقرار سیستم سهمیه بندی روزانه بر مبنای ظرفیت برد موثر و تقویت سیستم های امدادرسانی منطقه، ایجاد کمربند حفاظتی اکولوژیک در محدوده آبشار با مشارکت جامعه محلی به منظور پایش و کنترل اثرات گردشگری همراه با توسعه زیرساخت های پایدار مانند مسیرهای چوب پیمایش و ایستگاه های بازیافت می تواند به توسعه پایدار گردشگری در این منطقه بیانجامد. همچنین با در نظر گرفتن تمایل به پرداخت مصرف کنندگان برای استفاده تفرجی از منطقه مورد مطالعه ارزش اقتصادی این منطقه گردشگری نیز محاسبه و سیاست گذاری مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

گردشگری ، ظرفیت برد ، توسعه پایدار ، آبشار آب سفید