اثر انواع باکتری های شورقلیاپسند بر عملکرد، اجزای عملکرد و غلظت برخی عناصر کم مصرف در گیاه ذرت در شرایط شوری و قلیائیت خاک

پیشینه پژوهش و هدف: ذرت محصولی، با حساسیت زیاد به شوری خاک بوده؛ درنتیجه افزایش مقاومت آن در برابر تنش شوری بسیار مهم است. روش ها: اثر جدایه های افراطی پسند بومی خراسان رضوی، با بیش ترین توانایی در تولید تری ایندول استیک اسید (IAA)، انحلال فسفات های نامحلول (PSB) و تولید اگزوپلی ساکاریدها (EPS)، بر عملکرد، اجزای عملکرد و غلظت عناصر کم مصرف ذرت فوق شیرین (رقم الیکا)، بررسی شد. این پژوهش در سه آزمایش مجزای فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی انجام شد. هر آزمایش شامل دو فاکتور: ۱) نوع باکتری (شورپسند، قلیاپسند و شورقلیاپسند) و ۲) سه جدایه بومی مختلف از سه نوع باکتری شورپسند (H۵،وH۹ و H۲۲)، قلیاپسند (A۱۱،وA۱۴ و A۱۶) و شورقلیاپسند (HA۷،وHA۸ و HA۹)، و دو شاهد (محیط کشت بدون باکتری و آب) در نه تکرار در شرایط سه خاک شور، قلیا، و شور-قلیا در سال ۱۴۰۳ بود. نتایج: میانگین تولید غلظت IAA، PSB و EPS برای شورپسندها به ترتیب mg L-۱و۷۴/۶،و۴۴/۵ و µM L-۱و۲۹/۳، قلیاپسندها mg L-۱و۱۳۹۰/۵،و۱۳۵/۷ و µM L-۱و۱۹/۱ و شورقلیاپسندها mg L-۱و۲۵۶/۰ و ۴۱/۷ و  µM L-۱و۹۹/۷۹ به دست آمد. میانگین اجزای عملکرد، غلظت عناصر کم مصرف به جز آهن در گروه شورقلیاپسندها و میانگین عملکرد ذرت در گروه شورپسندها بیش تر بود. باکتری های قلیاپسند در جذب آهن (mg kg-۱و۱۴۵/۴) و منگنز (mg kg-۱و۳۴/۶) نسبت به دو گروه دیگر برتری نشان دادند. کارایی جذب عناصر کم مصرف قلیاپسندها، احتمالا به علت غلظت ناکافی سدیم، به اندازه دو گروه دیگر زیاد نبود، ولی A۱۴ عملکرد بیش تری (kg m-۲و۲/۲۴۵) نسبت به سایر قلیاپسندها داشت. نتیجه گیری کلی: بیشینه میانگین عملکرد ذرت در جدایه شورپسند H۵ با  kg m-۲و۳/۸۷۹ و سپس در جدایه شورقلیاپسند HA۸ با  kg m-۲و۲/۸۲۵ مشاهده شد. بین بیشینه (H۵) و کمینه (A۱۱) عملکرد ذرت تفاوتی برابر kg m-۲و۲/۷ مشاهده شد. عملکرد کم تر ذرت در جدایه های شورقلیاپسند، احتمالا به دلیل شوری زیاد خاک آن (dS m-۱ ۳۴/۱) در مقایسه با جدایه های شورپسند (dS m-۱و۱۲/۵) بود.

کلیدواژه ها:

Indole-۳-acetic acid ، Supersweet corn ، Haloalkaliphiles ، Micronutrients. ، تری ایندول استیک اسید ، ذرت فوق شیرین ، شورقلیاپسندها ، عناصر کم مصرف.