بررسی تطبیقی مدلهای مدیریت اقتصاد انرژی در مواجهه با تحریم و ناترازی: نقش ابزارهای مالی (ESC) در اقتصاد مقاومتی

مسئله مورد مطالعه در این پژوهش، ناکارآمدی مدلهای سنتی مدیریت انرژی در ایران به ویژه در شرایط ناترازی فزاینده تولید و مصرف و محدودیت های ناشی از تحریم های اقتصادی است. هدف اصلی، تحلیل تطبیقی و سیاست گذارانه راهکارهای مدیریت اقتصاد انرژی در سطح کلان و بررسی نقش ابزارهای مالی نوینی چون گواهی های صرفه جویی انرژی (ESC) در تحقق اهداف اقتصاد مقاومتی است. روش پژوهش از نوع کیفی و کتابخانه ای تحلیلی بوده و بر مرور نظام مند، ادبیات قوانین و تحلیل تطبیقی تجربیات جهانی و مدل های سیاست گذاری اقتصادی انرژی تمرکز دارد. یافته ها نشان می دهد که اتکاء صرف به قیمت گذاری دستوری و سرمایه گذاری دولتی برای توسعه زیرساخت ها در شرایط موجود ناکافی بوده و منجر به تشدید شکاف انرژی شده است. در مقابل مدل های مبتنی بر بازار مانند ESC با فراهم کردن کانالی شفاف و اطمینان بخش برای جذب سرمایه خصوصی به پروژه های بهینه سازی هزینه های تامین انرژی را کاهش داده، از طریق بازارمحور کردن صرفه جویی ناترازی انرژی را مدیریت کرده و با کاهش وابستگی به درآمدهای نفتی برای توسعه زیرساخت به طور مستقیم اهداف اقتصاد مقاومتی را محقق می سازند. نتیجه گیری می شود که نهادینه کردن و توسعه دامنه گواهی های صرفه جویی انرژی یک ضرورت استراتژیک برای گذر از مدیریت سنتی به مدیریت هوشمند و انعطاف پذیر اقتصاد انرژی در شرایط تحریم و ناترازی است.

کلیدواژه ها:

اقتصاد مقاومتی ، گواهی صرفه جویی انرژی (ESC) ، ناترازی ، انرژی ، مدیریت اقتصاد انرژی ، تحریم