تاثیر نقش هوش مصنوعی بر خلاقیت و توانمندی معلمان در ارتقای کیفیت آموزش

چکیدهزمینه و هدف: ورود هوش مصنوعی (AI) به عرصه تعلیم و تربیت، پارادایم های سنتی آموزش را به چالش کشیده و گفتمان جدیدی را پیرامون نقش و هویت معلم شکل داده است. در حالی که برخی هوش مصنوعی را تهدیدی برای جایگاه معلم می دانند، نگاهی عمیق تر آن را ابزاری قدرتمند برای توانمندسازی و آزادسازی ظرفیت های خلاقانه معلمان آشکار می سازد. هدف این پژوهش مروری، تحلیل نظام مند تاثیرات چندوجهی هوش مصنوعی بر خلاقیت و توانمندی های حرفه ای معلمان و تبیین چگونگی تبدیل این فناوری از یک ابزار صرف، به یک شریک همکار در جهت ارتقای کیفیت آموزش است.روش شناسی: این مقاله با بهره گیری از روش مروری-روایتی (Narrative Review) تدوین گردیده است. برای این منظور، پایگاه های اطلاعات علمی فارسی نظیر سیویلیکا، مگیران، نورمگز و پرتال جامع علوم انسانی با استفاده از کلیدواژه های «هوش مصنوعی»، «خلاقیت معلم»، «کیفیت آموزش»، «یادگیری شخصی سازی شده»، «نوآوری آموزشی» و «توسعه حرفه ای معلمان» مورد جستجو قرار گرفتند و مقالات، کتب و اسناد مرتبط تحلیل و ترکیب شدند.یافته ها: یافته های حاصل از مرور ادبیات نشان می دهد که هوش مصنوعی از چهار مسیر اصلی می تواند به تقویت خلاقیت و توانمندی معلمان منجر شود: ۱) آزادسازی زمان: با خودکارسازی وظایف تکراری و اداری (مانند تصحیح اوراق و گزارش دهی)، زمان و انرژی شناختی معلم را برای تمرکز بر طراحی تجارب یادگیری خلاقانه آزاد می کند. ۲) تسهیل شخصی سازی عمیق: با تحلیل داده های یادگیری دانش آموزان، بینش های دقیقی را برای طراحی مسیرهای یادگیری منحصربه فرد و فعالیت های آموزشی خلاق در اختیار معلم قرار می دهد. ۳) ایفای نقش به عنوان شریک ایده پرداز: ابزارهای هوش مصنوعی مولد می توانند در تولید محتوای آموزشی متنوع، طراحی سناریوهای تدریس و طوفان فکری به معلم کمک کرده و افق های جدیدی را پیش روی او بگشایند. ۴) ارائه بازخورد هوشمند برای توسعه حرفه ای: با تحلیل عملکرد تدریس، بازخوردهای شخصی سازی شده و مبتنی بر شواهد را برای بهبود مستمر شیوه های آموزشی معلم فراهم می آورد.نتیجه گیری: هوش مصنوعی فی نفسه عامل ارتقای کیفیت آموزش نیست، بلکه یک کاتالیزور قدرتمند است که تاثیر آن به شدت به خلاقیت، صلاحیت و رویکرد پداگوژیک معلم بستگی دارد. گذار موفقیت آمیز به آموزش مبتنی بر هوش مصنوعی، مستلزم بازنگری در برنامه های تربیت معلم، تمرکز بر توسعه صلاحیت های دیجیتال و پداگوژیک و مهم تر از همه، تقویت فرهنگ نوآوری و توانمندسازی معلمان به عنوان معماران اصلی فرآیند یاددهی-یادگیری است.۲. کلیدواژه ها

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، خلاقیت معلم ، کیفیت آموزش ، یادگیری شخصی سازی شده ، نوآوری آموزشی ، توانمندسازی معلمان.