تحریم های بین المللی علیه ایران از منظر حقوق بین الملل: مشروعیت یا ابزار فشار سیاسی

زمینه و هدف: تحریم های بین المللی به عنوان ابزار اجرای تصمیمات جمعی، در روابط بین الملل معاصر نقشی محوری یافته اند. ایران یکی از معدود کشورهایی است که همزمان هدف تحریم های شورای امنیت و تحریم های یک جانبه قرار گرفته است. این امر پرسش از مشروعیت حقوقی چنین تحریم هایی را در چارچوب منشور ملل متحد و اصول بنیادین حقوق بین الملل مطرح می سازد. هدف این پژوهش، ارزیابی مشروعیت تحریم های اعمال شده علیه ایران و تفکیک میان تحریم مشروع و فشار سیاسی است.مواد و روش ها: این تحقیق از نوع نظری بوده روش تحقیق به صورت توصیفی تحلیلی می باشد و روش جمعآوری اطلاعات بصورت کتابخانهای است و با مراجعه به اسناد، کتب و مقالات صورت گرفته است.یافته ها: تحلیل منابع و رویه های بین المللی نشان می دهد تحریم های شورای امنیت علیه ایران، هرچند مبتنی بر فصل هفتم منشورند، اما از حیث رعایت اصول تناسب و ضرورت با چالش روبه رو هستند. تحریم های یک جانبه ی ایالات متحده و اتحادیه ی اروپا نیز به دلیل نقض اصل عدم مداخله و حق توسعه، فاقد مبنای مشروعیت حقوقی اند و آثار انسانی و اقتصادی گسترده ای برجای گذاشته اند.نتیجه گیری: بر اساس یافته ها، بخش عمده ای از تحریم های اعمال شده علیه ایران از عرصه ی حقوق به حوزه ی سیاست قدرت منتقل شده اند. بازتعریف مشروعیت تحریم ها بر پایه ی اصول برابری حاکمیت دولت ها، تناسب و احترام به حقوق بشر می تواند مانع از سیاسی سازی ابزار تحریم در نظام حقوق بین الملل گردد.

کلیدواژه ها:

تحریم های بین المللی ، مشروعیت در حقوق بین الملل ، شورای امنیت سازمان ملل متحد ، تحریم های یک جانبه ، اجبار سیاسی