تحلیل موانع تغییر رفتار کشاورزان آموزش دیده برای اجرای مدیریت تلفیقی آفات برنج

برنجکاری در ایران سهم قابل توجهی در تامین امنیت غذایی دارد و پایداری تولید به آموزش و به کارگیری فناوری های پایدار وابسته است. با توجه به آثار منفی استفاده از نهاده های شیمیایی، مدیریت تلفیقی آفات به عنوان راهبردی سازگار با محیط زیست مورد توجه است. در همین راستا، دوره های آموزشی ترویجی به منظور افزایش آگاهی و توانمند شدن برنجکاران و انتقال دانش کاربردی برگزار می شود. با این حال، شواهد نشان می دهد که بخشی از کشاورزان، آموخته های خود را در عمل به کار نمی گیرند و این موضوع بیانگر وجود موانعی در میزان نفوذ این دوره ها است. بنابراین شناسایی دقیق این موانع، گام مهمی در بهبود به کارگیری دانش منتقل شده دوره های آموزشی ترویجی به شمار می آید. بررسی های میدانی حاکی از آن است که سهولت دسترسی به نهاده های شیمیایی همراه با فشار اجتماعی، از مهم ترین موانع تحقق راهبرد مدیریت تلفیقی آفات به شمار می آیند. علاوه بر آن عوامل ساختاری، آموزشی و مدیریتی مربوط به برگزاری دوره های آموزشی ترویجی نیز نقش مهمی در عدم تحقق این هدف به شمار می رود. به عبارتی عدم تطابق محتوای آموزشی با نیازها، سطح سواد، تجربیات و شرایط زمانی کشاورزان، ضعف ارتباط بین آموزش گران و کشاورزان، نبود منابع آموزشی مناسب، روش های تدریس یکنواخت و دانش به روز نشده آموزش گران، مدیریت نادرست در انتخاب مدرسان، زمان بندی نامناسب، تدریس فشرده و عدم بهره گیری از مشارکت کشاورزان در فرآیند آموزش در عدم به کارگیری دانش منتقل شده توسط برنج کاران نقش موثری ایفا می کنند. بر این اساس، بازنگری در طراحی و اجرای دوره ها با رویکردی نیازمحور، مشارکتی و بومی گرا ضروری به نظر می رسد.

کلیدواژه ها:

برنج کاران ، دوره های آموزشی ترویجی