ساخت و اعتباریابی پرسشنامه شخصیت اخلاقی براساس منابع اسلامی

شخصیت اخلاقی، در سال های اخیر یکی از موضوعات مهم در روان شناسی اخلاق بوده و سه حوزه منش اخلاقی، هویت -اخلاقی، و مسئولیت را در بر می گیرد. هدف: هدف پژوهش، ساخت و اعتبار یابی پرسشنامه شخصیت اخلاقی براساس منابع اسلامی و تعیین ویژگی های روان سنجی آن بود. روش: روش پژوهش، تحلیل محتوای کیفی سیه و شانون از نوع استقرائی برای تجزیه و تحلیل داده ها و روش پیمایشی برای بررسی روایی و اعتبار بود. جامعه آماری طلاب و دانشجویان بودند که از بین آنان تعداد ۲۱۲ نفر به عنوان نمونه به شیوه نمونه گیری تصادفی طبقه ای انتخاب گردید. یافته ها: روایی محتوا برای یافته های بدست آمده و گویه های ساخته شده توسط متخصصین علوم انسانی و روان شناسی بدست آمد، هر آیتمی که حداقل CVR آن ۹۹/۰ و شاخص CVI آن ۷۹/۰، بود، انتخاب گردید. روایی سازه به دو شیوه تحلیل عاملی اکتشافی و تاییدی با دو ابزار spss۲۶ و Amos۲۴ مورد بررسی قرار گرفت و چهار عامل اخلاق خدامحور، اخلاق فردمحور، اخلاق دگرمحور و عامل اخلاق زیست محیطی، کشف و تایید گردید و تمام شاخص های برازش از مطلوبیت کافی برخوردار بود. اعتبار پرسشنامه با نمره همبستگی هر عامل با نمره کل، ضریب اسپیرمن – براون، روش دو نیمه سازی گاتمن و آلفای کرونباخ بدست آمد. آلفای کرونباخ عامل اخلاق خدامحور (۸۳/۰)، اخلاق فردمحور (۸۹/۰)، اخلاق دگرمحور (۸۹/۰) و عامل اخلاق زیست محیطی (۸۳/۰)، بدست آمد که حاکی از همسانی درونی بسیار خوب پرسشنامه است. نتیجه گیری: با تایید روایی و اعتبار پرسشنامه پژوهشگران می توانند در تحقیقات پژوهشی و روان شناختی از پرسشنامه شخصیت اخلاقی براساس منابع اسلامی استفاده کنند.

کلیدواژه ها:

پرسشنامه ، شخصیت اخلاقی ، روایی و اعتبار ، روان شناسی اسلامی