نگاهی مختصر به زندگی و شخصیت عباس میرزا نائب السلطنه با تکیه بر نظریات آلفرد آدلر

این پژوهش، با بهره گیری از نظریه روان شناسی فردنگر آدلر و روان شناسی سیاسی، به تحلیل شخصیت عباس میرزا، ولیعهد دوره ی قاجار، می پردازد؛ شخصیتی که در بستر شکست های نظامی و عقب ماندگی ساختاری ایران، کنش اصلاح گرانه ای از خود نشان داد. یافته های مقاله نشان می دهد که عباس میرزا با احساس حقارت ملی ناشی از شکست ها، مسیر جبران خلاقانه ای را طی کرد و سبک زندگی ای مبتنی بر مشارکت، مسئولیت پذیری و اصلاحات اتخاذ نمود. بر اساس تیپ شناسی آدلر، او با تیپ «مفید به حال جامعه» تطابق دارد؛ فردی مشارکت جو، فعال و دغدغه مند نسبت به رفاه ملی. تحلیل روان شناسی سیاسی نیز رفتار او را در قالب «رهبری مقاوم در ساختار فشار» تبیین می کند. این مقاله نشان می دهد که مطالعه ی شخصیت های تاریخی از منظر روان شناختی، امکان بازخوانی الگوهای رهبری و فهم انگیزه های کنش سیاسی را فراهم می سازد.

کلیدواژه ها:

عباس میرزا ، آلفرد آدلر ، روان شناسی سیاسی ، تیپ شخصیتی ، جبران حقارت ، برتری جویی ، علاقه اجتماعی.