تکلیف شهرداری ها در توزیع خدمات شهری جهت دستیابی به عدالت فضایی (نمونه موردی: شهرداری شیراز)

عدالت فضایی یکی از اصول بنیادین در برنامه ریزی شهری به شمار می رود که بر توزیع منصفانه خدمات، امکانات و فرصت های شهری برای تمامی اقشار جامعه تاکید دارد. با افزایش شتابان شهرنشینی، نابرابری در دسترسی به خدمات عمومی و تمرکز منابع در برخی مناطق شهری، به چالشی جدی برای دستیابی به توسعه پایدار و عادلانه بدل شده است. این پژوهش با هدف شناسایی الزامات تحقق عدالت فضایی در توزیع خدمات شهری، شهر شیراز را به عنوان مطالعه موردی انتخاب کرده است. روش تحقیق از نوع توصیفی–تحلیلی بوده و داده های مکانی مرتبط با خدمات آموزشی، بهداشتی، حمل ونقل، فضای سبز و فرهنگی با استفاده از سامانه اطلاعات جغرافیایی (GIS) تحلیل شده اند. نتایج نشان می دهد که توزیع خدمات شهری در مناطق مختلف شیراز، به ویژه در نواحی حاشیه ای و بافت های فرسوده، نابرابر و فاقد استانداردهای مطلوب است. از مهم ترین موانع تحقق عدالت فضایی می توان به نبود نظام ارزیابی عادلانه، ملاحظات سیاسی در تخصیص منابع، مشارکت اجتماعی ضعیف و فقدان رویکرد داده محور در تصمیم گیری های شهری اشاره کرد. در پایان، پژوهش بر لزوم اصلاح سیاست های شهری از طریق تقویت ابزارهای تحلیلی، توسعه مشارکت شهروندی و تدوین شاخص های بومی عدالت فضایی تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

کلمات کلیدی: عدالت فضایی ، خدمات شهری ، شهرداری ، برنامه ریزی شهری ، GIS ، شیراز.