تحلیل حقوقی حق بر آموزش رایگان در نظام حقوقی ایران

حق بر آموزش رایگان یکی از حقوق بنیادی است که در اسناد بین المللی حقوق بشر و در قوانین داخلی کشورها به رسمیت شناخته شده است. در جمهوری اسلامی ایران نیز این حق به ویژه آموزش رایگان در مقاطع ابتدایی و متوسطه به طور مشخص در اصل ۳۰ قانون اساسی تاکید شده است. با این حال، به رغم وجود مبانی قانونی مشکلات مختلفی در مسیر اجرای کامل این حق در کشور وجود دارد که شامل کمبود منابع مالی، گسترش مدارس غیرانتفاعی، دریافت کمک های اجباری و نبود نظارت موثر بر سیاست های آموزشی است. هدف اصلی این مقاله تحلیل حقوقی حق بر آموزش رایگان در نظام حقوقی ایران است. در این راستا سوال تحقیق این است که چه موانع و چالش هایی در نظام حقوقی ایران برای تحقق کامل این حق وجود دارد و چگونه می توان آنها را برطرف کرد؟ روش تحقیق در این مطالعه توصیفی-تحلیلی است و با استفاده از منابع کتابخانه ای و مستندات حقوقی، به بررسی چالش ها و کاستی های اجرایی این حق پرداخته شده است، همچنین مقایسه ای تطبیقی با نظام های حقوقی دیگر کشورها انجام شده تا الگوهای موفق برای اجرای این حق استخراج شود در نهایت با توجه به نتایج، تحقیق پیشنهادهایی برای تقویت ضمانت های اجرایی و افزایش کیفیت و دسترسی برابر به آموزش رایگان در ایران ارائه شده است. نتایج نشان می دهد که در راستای تحقق کامل حق آموزش رایگان نیاز به سیاست گذاری منسجم، تخصیص منابع کافی و شفاف سازی در اجرای قوانین آموزشی است.

کلیدواژه ها:

حق بر ، آموزش ، آموزش رایگان ، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران ، حقوق بشر ، عدالت آموزشی ، حقوق اقتصادی اجتماعی و فرهنگی