مسئولیت مدنی ناشی از قراردادهای الکترونیکی با تاکید بر نقش هوش مصنوعی و نظام حقوقی ایران با مطالعه تطبیقی

گسترش قراردادهای الکترونیکی و به کارگیری هوش مصنوعی در فرایند انعقاد و اجرای این قراردادها، چالش های نوینی را در حوزه مسئولیت مدنی پدید آورده است. ماهیت غیرمادی قراردادهای الکترونیکی، دخالت سامانه های هوشمند خودمختار و دشواری انتساب فعل زیان بار، سبب شده است قواعد سنتی مسئولیت مدنی با پرسش های اساسی مواجه شوند. این مقاله با روش توصیفی–تحلیلی و با بهره گیری از منابع فقهی، حقوق ایران و حقوق تطبیقی، به بررسی مبانی، ارکان و مصادیق مسئولیت مدنی ناشی از قراردادهای الکترونیکی می پردازد. یافته ها نشان می دهد که هرچند نظام حقوقی ایران فاقد مقررات خاص در این حوزه است، اما با تفسیر موسع از قواعد مسئولیت قراردادی، مسئولیت ناشی از فعل غیر و مسئولیت ناشی از اشیاء، می توان چارچوبی کارآمد برای جبران خسارات ناشی از قراردادهای الکترونیکی و عملکرد هوش مصنوعی ارائه داد.

کلیدواژه ها:

قرارداد الکترونیکی ، مسئولیت مدنی ، مسئولیت قراردادی ، هوش مصنوعی ، فعل شیء.