بررسی اثر جدایه استروپتومایسس و نانوسیلیسیم بر برخی از خصوصیات مورفولوژیک و فیزیولوژیک گیاه ذرت تحت تنش شوری

شوری خاک یکی از مهم ترین تنش های غیرزیستی محدودکننده رشد و عملکرد گیاهان زراعی به ویژه ذرت است. به منظور بررسی اثرات منفرد و هم افزای نانو سیلیسیم و تلقیح با جدایه Streptomyces albogriseolus بر برخی صفات مورفولوژیک و فیزیولوژیک ذرت تحت تنش شوری، یک آزمایش گلدانی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با سه تکرار انجام شد. تیمارها شامل سه سطح شوری خاک (۱/۴، ۵ و ۸ دسی زیمنس بر متر)، دو سطح تلقیح باکتریایی (عدم تلقیح و تلقیح با Streptomyces albogriseolus) و چهار سطح نانو سیلیسیم (۰، ۱۰۰، ۲۰۰ و ۴۰۰ میلی گرم بر کیلوگرم خاک) بودند. نتایج نشان داد که افزایش شوری موجب کاهش معنی دار طول شاخساره و ریشه، وزن خشک اندام ها و محتوای نسبی آب برگ و افزایش نشت الکترولیتی شد. با این حال، کاربرد نانو سیلیسیم و تلقیح با جدایه استروپتومایسس اثرات منفی شوری را به طور معنی داری کاهش داد. بیشترین بهبود صفات مورفولوژیک و فیزیولوژیک در تیمار توام تلقیح با Streptomyces albogriseolus همراه با ۲۰۰ و ۴۰۰ میلی گرم بر کیلوگرم نانو سیلیسیم، به ویژه در شوری های متوسط و شدید مشاهده شد. این تیمارها با کاهش نشت الکترولیتی و افزایش محتوای نسبی آب برگ، یکپارچگی غشای سلولی و وضعیت آبی گیاه را حفظ کردند. به طور کلی، نتایج این پژوهش نشان داد که کاربرد هم زمان نانو سیلیسیم و باکتری محرک رشد گیاه Streptomyces albogriseolus می تواند به عنوان راهکاری موثر و سازگار با محیط زیست برای افزایش تحمل ذرت به تنش شوری مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

استروپتومایسس ، نانوسیلیسیم ، شوری ، باکتری محرک رشد گیاه