اثر عصاره های هیدروالکلی افسنطین Artemisia absinthium و شمعدانی Pelargonum graveolens بر شته سبز هلو Myzus persicae در راستای معرفی حشره کش سالم

زمینه و هدف: استفاده گسترده از آفت کش های مصنوعی برا ی کشاورزی، منجر به وجود باقی مانده آنها در رودخانه ها، دریاچه ها، دریاها و آب های زیر زمینی، خاک و حتی آب های آشامیدنی می شود، و خطر بالای سموم شیمیایی روی سلامت انسان و موجودات غیر هدف ثابت شده است. عصاره های گیاهی Pelargonum graveolens و Artemisia absinthium به علت ترکیبات استری و فنولی مشاهده شده برای فعالیت حشره کشی روی شته سبز هلو مورد بررسی قرار گرفت. شته سبز هلو (نام علمی: Myzus persicae) (به انگلیسی: Green peach aphid) در ایران شته مزبور با حمله به برگ درختان هلو، سیب، گیلاس، زردآلو و نیز گیاهانی نظیر گوجه فرنگی، سیب زمینی و بادنجان سبب پیچیدگی، کاهش رشد، ریزش برگ ها و مرگ بافت های مختلف شده و خسارت بسیار شدیدی به بار می آورد.

روش کار و بررسی: عصاره اسخراج شده با استفاده از دستگاه کروماتوگرافی گازی- طیف سنج جرمی مورد آنالیز قرار گرفت. ارزیابی اثر غلظت های مختلف عصاره های گیاهی (۰ ، ۱۰ ، ۵۰ ، ۱۰۰ ، ۱۵۰ ، ۲۰۰ ، ۲۵۰ ، ۳۰۰ ، ۴۰۰ و ۵۰۰ پی پی ام) بر روی شته سبز هلو با روش فرو بردن برگ انجام شد.

یافته ها: بیشترین درصد ترکیبات عصاره هیدروالکلی Artemisia absinthium (۴۸/۳۷%) ۱,۲-Benzenedicarboxylic acid، (۴۷/۱۳% ) ۳,۷-Di-tert-butyl-۱-naphthol، (۴۰/۴%) Benzoic acid, ethyl ester، (۰۶/۳%) Cyclohexanol می باشد. بیشترین درصد ترکیبات برگ Pelargonum graveolens (۶۲/۲۲%Tetradecane (، (۸۰/۱۳%) Dibutyl phthalateاست. نتایج نشان داد که تیمار Artemisia absinthium با LC_۵۰=۲۱۸.۴۳ میلی گرم بر لیتر بیشترین تاثیر را روی شته سبز هلو گذاشته است.

بحث و نتیجه گیری: افزایش غلظت عصاره های گیاهی باعث افزایش مرگ و میر حشرات شد. به نظر می رسد که عصاره های گیاهی Artemisia absinthium و Pelargonum graveolens بر آفت شته موثر واقع شده و می تواند جایگزین موثر و ارزان قیمتی برای سموم شیمیایی باشد.

کلیدواژه ها:

سموم طبیعی ، آنالیز کروماتوگرافی گازی- طیف سنج جرمی ، افسنطین ، شمعدانی ، شته سبز هلو.