تاثیر تامین اصول نظریه فرایند هویت بر هویت محله ای ایرانیان مطالعه موردی: محلات شهر اردبیل

هویت مکانی، هویت شخصی فرد را در رابطه با محیط فیزیکی با استفاده از الگویی پیچیده از ایده­ها، احساسات، ارزش­ها، اهداف، ترجیحات، مهارت­ها و گرایش های رفتاری مربوط به یک محیط خاص تعریف می کند، که در واقع خودادراکی مبتنی بر تعلق عاطفی به مکان است تا حدی که منتهی به توصیف مکان (کشور، شهر، محله و...) برای اشاره به خود می شود. آثار مثبت هویت مکانی، مورد توجه مطالعات بسیاری قرار گرفته شده است. عضویت درسازمانها و فعالیتهای داوطلبانه محلی، رفتارهای مسئولانه در قبال محیطزیست، تمایل به هزینه دوباره درآمدهای حاصل از برنامه های مالی در محله و رضایتمندی از زیبایی شهر از جمله این آثار هستند. از طرفی، ظهور فردگرایی در برخی ابعاد زندگی اجتماعی ایرانیان در سالهای اخیر مورد توجه مطالعات بسیاری بوده است. بر این اساس و با توجه به اهمیت تصور مثبت از خود در شکل گیری هویت مبتنی بر تعلق در میان فرهنگ­های فردگرا، در پژوهش حاضر؛ تامین اصول نظریه فرایند هویت (IPT) به عنوان عامل موثر بر هویت محله ای ایرانیان امروز در نظر گرفته شده است. در راستای بررسی چگونگی اثرگذاری مذکور، مدلی نظری تدوین شده و مورد تحلیل قرار گرفته است. مشارکت کنندگان پژوهش، شامل ۵۰۰ نفر از اهالی بافت های مسکونی مختلف شهر اردبیل اعم از محلات تاریخی، شهرک­های نوساز و بافت حاشیه ای هستند. اطلاعات به دست آمده از پیمایش مقطعی با استفاده از مدلیابی معادلات ساختاری مورد تحلیل قرار گرفت است. نتایج حاصل از بررسی تجربی مدل تدوین شده، وجود روابط معنی داری را میان عوامل نشان می دهد. بر اساس این مدل، افزایش سطح تامین اصول چهارگانهIPT ( عزت نفس، تمایز ، تداوم و اعتماد به نفس) در محله منجر به افزایش سطح هویت محله ای ساکنین می شود. همچنین تبیین حدود ۴۰ درصد از واریانس هویت محله ای ساکنان شهر اردبیل به واسطه تامین اصول فردگرایانه بریکول را می توان به معنای تداوم غلبه فرهنگ جمع گرایی در محلات شهر اردبیل دانست.

کلیدواژه ها:

Individualism. Identity Process Theory. Community Place Identity ، فردگرایی ، نظریه فرایند هویت ، هویت محله ای