بررسی نقش دانش در دستیابی به توسعه پایدار و مسئولیت اجتماعی سازمان ها

در دهه های اخیر، جهان با مجموعه ای از چالش های پیچیده و درهم تنیده اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی مواجه شده است که تداوم حیات انسانی و کیفیت زندگی نسل های آینده را به طور جدی تحت تاثیر قرار داده اند. مسائلی نظیر تغییرات اقلیمی، کاهش منابع طبیعی، نابرابری های اجتماعی، فقر، بیکاری، بحران های اخلاقی در کسب وکارها و کاهش اعتماد عمومی به سازمان ها، ضرورت بازنگری در الگوهای سنتی توسعه و مدیریت سازمانی را بیش از پیش آشکار ساخته است. در چنین شرایطی، مفهوم «توسعه پایدار» به عنوان رویکردی جامع و آینده نگر مطرح شده است که بر تامین نیازهای نسل حاضر بدون به خطر انداختن توانایی نسل های آینده برای تامین نیازهای خود تاکید دارد. این رویکرد، توسعه را نه صرفا در رشد اقتصادی، بلکه در تعامل متوازن میان ابعاد اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی معنا می کند. در این میان، سازمان ها به عنوان بازیگران اصلی نظام های اقتصادی و اجتماعی، نقش تعیین کننده ای در تحقق یا عدم تحقق توسعه پایدار ایفا می کنند. سازمان ها دیگر تنها نهادهایی برای تولید کالا و خدمات و کسب سود تلقی نمی شوند، بلکه به عنوان نهادهایی اجتماعی شناخته می شوند که در برابر ذی نفعان گوناگون از جمله کارکنان، مشتریان، جامعه محلی، دولت و محیط زیست مسئولیت دارند. از همین رو، مفهوم «مسئولیت اجتماعی سازمان ها» به عنوان یکی از مهم ترین مولفه های مدیریت نوین مطرح شده است. مسئولیت اجتماعی سازمان ها بیانگر تعهد آگاهانه و داوطلبانه آن ها نسبت به پیامدهای تصمیمات و فعالیت هایشان بر جامعه و محیط زیست است و تلاش می کند تا منافع اقتصادی را با ارزش های اخلاقی، عدالت اجتماعی و حفاظت از محیط زیست همسو سازد. با این حال، تحقق واقعی مسئولیت اجتماعی و حرکت به سوی توسعه پایدار بدون برخورداری از دانش کافی، امکان پذیر نخواهد بود. دانش به عنوان یکی از مهم ترین سرمایه های نامشهود سازمان ها، نقشی اساسی در شکل دهی نگرش ها، تصمیم گیری ها و رفتارهای سازمانی ایفا می کند. در این پژوهش که به شیوه مروری و با مطالعه کتابخانه ای و مراجعه به مقاله ها و تحقیق های چاپ شده و مطالب دیجیتالی گرد آوری شده است و سعی بر آن شده که برر بررسی نقش دانش در دستیابی به توسعه پایدار و مسولیت اجتماعی سازمان ها پرداخته شود. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که نقش دانش در دستیابی به توسعه پایدار و مسئولیت اجتماعی سازمان ها، محوری و تعیین کننده است، زیرا دانش امکان تصمیم گیری هوشمندانه، نوآوری، مدیریت منابع و ارتقای مسئولیت پذیری اجتماعی را فراهم کرده و زمینه ایجاد ارزش پایدار اقتصادی، اجتماعی و زیست محیطی را برای سازمان ها فراهم می کند.

کلیدواژه ها:

مسئولیت ، سازمان ، دانش ، توسعه پایدار ، مسئولیت اجتماعی.