بررسی عوامل واگرایی محیط راهبردی جمهوری اسلامی ایران در روابط با مصر بر اساس نظریه رئالیسم نئوکلاسیک

از ضرورت ها و الزامات شناختی محیط راهبردی جمهوری اسلامی ایران، بررسی و شناخت کشوهایی مانند مصر است که به دلیل ژئوپولیتیک، از اهمیت بسزایی برخوردارند و پس از پیروزی انقلاب اسلامی، دگردیسی هایی را در روابط خود با جمهوری اسلامی ایران پدید آورد. از این منظر، پژوهش حاضر با بهره گیری از نظریه رئالیسم نئوکلاسیک در صدد است تا به نسبت به این سوال اصلی پاسخگو باشد که چه عواملی از پس از پیروزی انقلاب اسلامی تا کنون در واگرایی روابط مصر و جمهوری اسلامی ایران تاثیرگذار هستند؟ هدف این مقاله، تحلیل و تبیین عوامل موثر بر واگرایی روابط جمهوری اسلامی ایران و مصر از سال ۱۹۷۹ تا ۲۰۲۳ است و راهکارهایی برای گذار از وضعیت تقابل به سوی تعامل و درک متقابل ارائه دهد. روش تحقیق حاضر به صورت کیفی بوده و تکنیک گردآوری اطلاعات از طریق منابع کتابخانه ای و اینترنتی صورت گرفته است. بر اساس فرضیه این مقاله: تداوم واگرایی در روابط جمهوری اسلامی ایران و مصر، ناشی از تفاوت در رویکردهای سیاست خارجی نخبگان دو کشور است؛ این تفاوت ها که ریشه در عوامل داخلی (مانند تنازع هویتی–ایدئولوژیک) و خارجی (مانند وابستگی مصر به ساختار عربی–غربی) دارند، مانع از شکل گیری درک متقابل و رویکردی عمل گرایانه در مناسبات دوجانبه شده اند. نتایج تحقیق نشان می دهد که ثبات و امنیت منطقه ای و بهره گیری از فرصت های آن توسط کشورهای مصر و جمهوری اسلامی ایران، متضمن درک متقابل و رویکرد عمل گرایانه در قبال یکدیگر است.

کلیدواژه ها:

محیط راهبردی ، جمهوری اسلامی ایران ، مصر ، واگرایی ، رئالیسم نئوکلاسیک