مطالعه تطبیقی فرم های انسانی در آثار نگارگری میرزاآقا امامی و حاج مصورالملکی

روند تغییرات نقوش انسانی در نگارگری ایران توسط دید ناتورالیسم کمال الدین بهزاد از دوره تیموری آغاز، در اواخر دوره صفوی توسط رضا عباسی احیاء و توسط شاگردان وی ادامه و با پایان یافتن مکتب اصفهان صفوی ناتمام ماند تا این­ که میرزاآقا امامی نقاش اواخر دوره قاجار و اوایل پهلوی با مطالعه آثار نگارگری مکاتب گذشته و تجربه نقاشی معاصر، سعی بر ادغام آن ها با یکدیگر نمود و تحول بزرگی را در نگارگری ایرانی ایجاد کرد. پژوهش حاضر به مطالعه ویژگی های بصری فرم انسانی آثار نگارگری میرزاآقا امامی و حاج مصورالملک پرداخته­ است. مسئله مهم بازنمایی ویژگی های بصری آثار نگارگری است که از مکاتب گذشته در دوران معاصر پدیدار شده­ است، بر این اساس هدف از این پژوهش تغییرات نقوش انسانی در نگارگری ایرانی به طور جدی است. پرسش هایی که مطرح می شود این است ویژگی فرم های انسانی ایرانی شده توسط میرزاآقا امامی و حاج مصورالملکی چیست؟ شباهت ها و تفاوت ها فرم های انسانی آثار نگارگری میرزاآقا امامی و حاج مصورالملکی چیست؟ این پژوهش به روش تحلیلی- تطبیقی انجام شده و شیوه ی جمع آوری اطلاعات میدانی و اسنادی است. نتایج حاکی از آن است که فرم های انسانی آثار نگارگری استاد میرزاآقا امامی آغازگر روند ایرانی سازی نگارگری ایرانی به طور جدی در طول حیات نگارگری است که ویژگی های نو شامل چهره ایرانی با تفکیک جنسیت، اندام واقعی تر، القای احساسات، رنگبندی های طبیعی تر همراه با پردازهای مکتبی است، همچنین فرم های تکراری و غیر ایرانی چون ویژگی های سامی و مغولی را تا حد امکان حذف شده ­است که این روند توسط حاج مصورالملکی نیز (به صورت متکامل تر و واقع گرایانه تر) ادامه یافت.

کلیدواژه ها:

نگارگری ایرانی ، فرم انسانی ، میرزا آقا امامی ، حاج مصورالملکی